wtorek, 10 marca 2026

KOMUNIKAT WOJENNY NR 8/1939

   KOMUNIKAT WOJENNY NR 8/1939 

04-07.07.1939
Rozpoczął się przerzut drogą morską 5. Pułku Piechoty z 3. Dywizji Piechoty (wenezuelskiej) z VI. Korpusu Armii Zapasowej.
Chilijczycy przeprowadzili atak w sile 2 batalionów na kolumbijskie pozycje na zachód od węzła drogowego Humberstone. Atak został odparty przy niewielkich stratach własnych.
Po uprzednim bombardowaniu z powietrza oraz krótkim przygotowaniu artyleryjskim, siły główne V. Korpusu Armii „Andy”, przełamują chilijskie pozycje w rejonie skrzyżowania dróg nr 15 i A-575. Oddziały chilijskie wycofują się i zajmują pozycje obronne w rejonie węzła drogowego Huara (skrzyżowanie dróg nr 5 i 15).
Połączone, 4. i 5. Dywizjon Kutrów Torpedowych, przeprowadzają wypad w rejon Puerto Patillos. Zatopiono duży, lecz wolny i słabo uzbrojony chilijski patrolowiec Piloto Sibbald, 1 kolumbijski kuter został uszkodzony.
Oddział wydzielony V. Korpusu posunął się jeszcze ok. 8 km na południe. Na spotkanie mu wychodzi 1. Pułk Kawalerii Górskiej (boliwijski) z V. Korpusu i osiąga wioskę Chiapa.
Działania kolumbijskie w ostatniej dekadzie, stawiają w trudnej sytuacji siły chilijskie, broniące się wzdłuż rzeki Parca. Niebezpieczne jest już samo obejście ich prawego skrzydła przez oddziały kolumbijskiego V. Korpusu. Gdyby jeszcze wpadły w ręce Kolumbijczyków, położone na głównej linii zaopatrywania i ewakuacji, węzły drogowe Huara i Humberstone, w pułapce znalazłoby się ok. 140 000 żołnierzy, czyli prawie 70% chilijskich sił zdolnych do walki. Wobec powyższego, dowództwo chilijskie zarządza generalny odwrót, orientacyjnie na linię Puerto Patillos – Pintados – granica chilijsko-kolumbijska. Wstępnie, decyzja wygląda na słuszną, ale nieco spóźnioną. 
07-11.07.1939
Rozpoczął się ogólny odwrót oddziałów chilijskich znad rzeki Parca. Starają się one, w miarę możliwości, dostać do dróg nr 5 i A-45, które pozwolą im przyśpieszyć ruch odwrotowy. Siły kolumbijskie rozpoczynają pościg; na jego czoło wysuwa się Samodzielna Grupa Pościgowa (patrz Komunikat nr 5). Posuwając się wzdłuż drogi nr 5, rozbija ona chilijskie straże tylne i tabory, zmuszając często wycofujące się oddziały do zejścia na bezdroża, i tym samym opóźniając ich odwrót.
Większość możliwego do użycia lotnictwa kolumbijskiego atakuje wycofujące się wzdłuż drogi nr 5 chilijskie kolumny.
5. Dywizja Piechoty (kolumbijska), wzmocniona 5. Pułkiem Piechoty z 3. Dywizji Piechoty (wenezuelskiej), opanowuje węzeł drogowy Humberstone i zajmuje pozycje obronne frontem na północ.
Pododdziały inżynieryjno-budowlane piechoty morskiej przystosowują, niedawno zdobyte lotnisko Chucumata (20 km na pd. od Iquique), do wykorzystania przez kolumbijskie lotnictwo morskie.
Siły główne V. Korpusu Armii „Andy”, opanowują węzeł drogowy Huara i zajmują pozycje obronne frontem na północ. Chilijska obsada portu Pisaqua porzuca swoje stanowiska i wycofuje się do drogi nr 5.
Trwa zmasowana ofensywa lotnictwa kolumbijskiego przeciwko wycofującym się wojskom chilijskim.
Stale na patrolach przebywa 4-6 kolumbijskich okrętów podwodnych. Ponieważ jednak aktualnie, główne szlaki nieprzyjacielskiej żeglugi przebiegają z portów środkowego i południowego Chile wokół przylądka Horn do portów europejskich, sukcesów te patrole na razie nie przynoszą. 
12-14.07.1939
Trwa ogólny odwrót wojsk chilijskich i pościg kolumbijskich. Samodzielna Grupa Pościgowa osiąga skrzyżowanie dróg nr 5, A-40 i A-45. Atakowana z trzech stron przez wycofujące się chilijskie oddziały, chwilowo zmuszona jest do przejścia do obrony.
Rozpoczął się przerzut drogą morską 10. Pułku z 3. Dywizji Piechoty (wenezuelskiej) z VI. Korpusu Armii Zapasowej. 12. Pułk tejże dywizji pozostaje w gotowości do przerzutu. W przerzucie biorą udział transportowiec wojska Mariscal Sucre oraz zaopatrzeniowiec Huiracocha.
Lotnictwo chilijskie atakuje węzeł drogowy Huara. Stracono 5 zabitych, 13 rannych oraz 1 działko 37 mm.
Kolumbijskie rozpoznanie lotnicze melduje, że chilijskie oddziały, które początkowo wycofały się z węzłów drogowych Huara i Humberston, zawróciły w kierunku północnym i północno zachodnim. Choć ich siła raczej nie przekracza równowartości 1 dywizji, atakując od tyłu, mogą przyprawić o spore kłopoty kolumbijską obronę ww. węzłów drogowych. Wykryto również nierozpoznane, rozwijające się ze stacji kolejowej Pintados, inne chilijskie oddziały, w tym pojazdy pancerne.
Większość wycofujących się oddziałów chilijskich, stara się omijać zaciętą obronę Samodzielnej Grupy Pościgowej w rejonie skrzyżowania dróg nr 5, A-40 i A-45. Spowalnia to jednak tempo chilijskiego odwrotu i często zmusza do porzucenia cięższego uzbrojenia i sprzętu oraz pojazdów.
Kolumbijskie lotnictwo bombowe rozpoczęło ataki na położone w głębi chilijskiej obrony węzły komunikacyjne. Eskadra bombowców nurkujących Curtiss SBC-4 Helldiver bombardowała stację kolejową Pintados, stracono 1 samolot. Z kolei, 2 eskadry średnich bombowców Martin B-10 atakowały węzeł kolejowo-drogowy Quillaqua. Niejako przy okazji, zaobserwowano przemieszczanie się, bliżej nierozpoznanych jednostek chilijskich z Quillaqua w kierunku północnym i północno wschodnim. Liczbę ich szacuje się na 10-15 tys. żołnierzy.
Ogólny bilans zysków i strat:
- zabito lub raniono ok. 11 900 chilijskich żołnierzy, do niewoli wzięto 8 641;
- zniszczono 25 i zdobyto 47 dział i moździerzy oraz zdobyto 102 karabiny maszynowe;
- zniszczono 3 czołgi i zdobyto 4, zniszczono 1 samochód pancerny i zdobyto 3;
- zniszczono 42 chilijskie samoloty, zdobyto 3;
- zatopiono 1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 1 patrolowiec, 1 krążownik pomocniczy, 2 frachtowce, 2 holowniki i cztery małe jednostki pomocnicze;
- zdobyto 1 frachtowiec i 1 małą jednostkę pomocniczą;
- stracono 2 158 zabitych, 5 241 rannych i 493 zaginionych;
- stracono 34 działa i moździerze;
- stracono 12 czołgów, 2 samochody pancerne i 5 tankietek;
- stracono 26 samolotów;
- stracono 1 monitor, 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 okręt podwodny, 1 mały okręt desantowy, 4 kutry desantowe i 2 frachtowce.

Poniżej mapka działań.

sobota, 7 marca 2026

KOMUNIKAT WOJENNY NR 7/1939

   KOMUNIKAT WOJENNY NR 7/1939 

28-30.06.1939
Trwa przerzut drogą morską pozostałych oddziałów 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) w rejon Iquique.
Zepchnięte na południowy zachód prawe skrzydło chilijskiego frontu znad rzeki Parca, tworzy nową pozycję obronną. Oddział wydzielony V. Korpusu podąża na południe, w kierunku osady Latarana.
Rozpoznanie lotnicze wykryło niezidentyfikowane oddziały chilijskie, posuwające się z Pintados w kierunku węzła drogowego Humberstone.
Wyładowany w porcie Iquique, 16. Pułk Piechoty 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej), dołącza do 14. Pułku tej samej dywizji, na drodze nr 16, 15 km na wschód od Iquique.
Lotnictwo kolumbijskie bombarduje węzeł drogowy Huara (skrzyżowanie dróg nr 5 i 15).
Szybkim wypadem, 7. batalion II. Brygady PM, opanowuje słabo bronione lotnisko Chucumata (20 km na pd. od Iquique). Zdobyto 1 niezdolny do lotu samolot, a 3 uznano za zniszczone. Wzięto do niewoli 14 Chilijczyków oraz zdobyto ok. 7 tys. l paliwa lotniczego. Straty własne 4 zabitych i 7 rannych.
Chilijskie lotnictwo bombarduje port w Iquique. Stracono 3 zabitych i 11 rannych oraz kilkanaście t zaopatrzenia; zestrzelono 1 samolot wroga. Infrastruktura portowa nie została w poważniejszym stopniu uszkodzona. W odwecie, kolumbijskie lotnictwo lądowe i morskie, przeprowadza serię nalotów na lotnisko Pisaqua. Szacuje się, że w rezultacie ww. ataków, baza ta straciła zdolność operacyjną; stracono 1 samolot własny.

01-03.07.1939
Wspierane lotnictwem oraz częścią artylerii dywizyjnej, 14. i 16. Pułki 5. Dywizji Piechoty, atakują wzdłuż drogi nr 16, w kierunku węzła drogowego Humberstone. Postęp to ok. 10 km, za cenę 39 zabitych i 98 rannych. Wzięto do niewoli 17 żołnierzy wroga oraz zdobyto 1 moździerz i 2 karabiny maszynowe.
Do bazy morskiej Iquique, przebazowuje się I. Flotylla Kutrów Torpedowych z okrętem-bazą Boyaca. Kolumbijski okręt podwodny Caracara, stawia 24 miny na podejściach do portu Mejillones.
Siły główne V. Korpusu Armii „Andy”, po intensywnym przygotowaniu artyleryjskim, atakują chilijskie pozycje obronne na południowy-zachód od miasteczka Pachica (skrzyżowanie dróg nr 15 i A-555). Zagrożone obejściem od południa, oddziały chilijskie wycofują się ok. 10 km na południowy zachód, w rejon skrzyżowania dróg nr 15 i A-575. W bardzo trudnych warunkach terenowych, oddział wydzielony V. Korpusu posunął się ok. 11 km na południowy zachód. I. Brygada Piechoty (boliwijska) z odwodu dowódcy Armii „Andy”, czasowo przydzielona do V. Korpusu, przesuwa swoje pozycje osłonowe wzdłuż drogi nr 15, w miarę postępów sił głównych V. Korpusu.
Znajdująca się ok. 80 Mm na N od Wyspy Wielkanocnej I. Eskadra Krążowników, przechwyciła sygnał radiowy własnego frachtowca Constitución. Podając swoją pozycję, informuje on, że jest atakowany przez nieprzyjacielski krążownik pomocniczy. Krążowniki, z całą osiągalną prędkością 27 w. ruszają w kierunku podanej pozycji. Docierają na miejsce po 22 godzinach i zastają tam szalupę z kilkunastoma rozbitkami z Constitución. Po wzięciu ich na pokład, ruszają z prędkością 25 w. w kierunku, w którym wg informacji rozbitków, oddalił się chilijski rajder. Po 8 godzinach zauważają dym na horyzoncie. Po następnej godzinie, mogą już – pomimo braku bandery - rozpoznać ściganą jednostkę, jako liniowiec typu Aconcagua - wg informacji wywiadu - uzbrojony i przystosowany do roli krążownika pomocniczego. Ponieważ wezwanie do zastopowania nie odnosi skutku, Almirante Grau oddaje strzał ostrzegawczy. W tym momencie, rajder podnosi chilijską banderę i otwiera ogień. Starcie nie trwa długo; trafiony ponad 20 pociskami 152 mm „Chilijczyk” płonie od dziobu do rufy, dobity zostaje torpedą z krążownika Coronel Bolognesi. Wyłowiono 173 rozbitków, w tym rannego kapitana Constitución. Niewielkie uszkodzenia odniósł Almirante Grau, trafiony czterema pociskami 152 mm; 4 marynarzy zostało zabitych, a 7 rannych. Wg zeznań chilijskich rozbitków, zatopiony krążownik pomocniczy to Copiapo typu Aconcagua.
Ogólny bilans zysków i strat:
- zabito lub raniono ok. 8 200 chilijskich żołnierzy, do niewoli wzięto 5 708;
- zniszczono 21 i zdobyto 35 dział i moździerzy oraz zdobyto 81 karabinów maszynowych;
- zniszczono 2 czołgi i zdobyto 1, zniszczono 1 samochód pancerny;
- zniszczono 42 chilijskie samoloty, zdobyto 3;
- zatopiono 1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 1 krążownik pomocniczy, 2 frachtowce, 2 holowniki i cztery małe jednostki pomocnicze;
- zdobyto 1 frachtowiec i 1 małą jednostkę pomocniczą;
- stracono 1 491 zabitych, 3 572 rannych i 361 zaginionych;
- stracono 15 dział i moździerzy;
- stracono 4 czołgi i 1 tankietkę;
- stracono 25 samolotów;
- stracono 1 monitor, 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 okręt podwodny, 1 mały okręt desantowy, 4 kutry desantowe i 2 frachtowce.

Poniżej mapka działań. 

środa, 4 marca 2026

OPERACJA DESANTOWA POD IQUIQUE

                 OPERACJA DESANTOWA POD IQUIQUE

Rejon desantu został podzielony na dwa odcinki: „N” w rejonie Playa Brava Cove, 3,5-5 km na południe od portu Iquique i „S” w rejonie Playa Huayquique, 6,5-7 km na południe od portu Iquique. Na odcinku „N” lądują: 2. batalion I. Brygady PM oraz 6, 7, i 10. bataliony II. Brygady PM. Na odcinku „S” lądują: 4. batalion I. Brygady PM oraz 8. batalion II. Brygady PM. Samodzielny 9. batalion PM, pozostaje jako pływająca rezerwa. W gotowości do przerzutu pozostaje 14. Pułk 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII. Korpusu Armii Zapasowej. Wsparcie ogniowe z morza zapewnia zespół GB1 w składzie: małe pancerniki Callao i Baranquilla, monitor La Guaira, kanonierka Yaguar oraz torpedowce Huracán i Tornado. Zespół Okrętów Desantowych został wzmocniony transportowcem wojska Mariscal Castilla.
Szacuje się, że bazy Iquique broni ok. 1 000 chilijskich żołnierzy, w tym 300-osobowy oddział bazowy MW. Siłę artylerii nadbrzeżnej wywiad ocenia na 4-6 dział 120-152 mm, oraz kilkanaście stanowisk mniejszego kalibru (37-76 mm). 

25.06.1939  08:15  Zespół GB1 rozpoczyna ostrzał bazy morskiej Iquique. Zespół Okrętów Desantowych zajmuje pozycje wyjściowe.
08:30  Odzywa się chilijska artyleria nadbrzeżna. Kutry desantowe pierwszej fali pierwszego rzutu, wyruszają w kierunku odcinków „N” i „S” Kolumbijskie lotnictwo myśliwskie osłania operację z powietrza.
09:40  Pierwsze kutry desantowe osiągają brzeg na odcinku „N” Artyleria nadbrzeżna bazy Iquique przestaje odpowiadać, zespół GB1 w gotowości do bezpośredniego wsparcia desantu.
09:50  Pierwsze kutry desantowe osiągają brzeg na odcinku „S” Na odcinku „N”, za wyjątkiem kilkuosobowej placówki obserwacyjnej, przeciwnika nie napotkano. Aktualne rozmiary przyczółka na tym odcinku to 0,6 km szerokości i 0,4 km głębokości. Utracono 1 kuter desantowy na naturalnej przeszkodzie podwodnej.
10:00  Na odcinku „S” nieprzyjaciela nie napotkano. Aktualne rozmiary przyczółka na tym odcinku to 0,4 km szerokości i 0,3 km głębokości.
10:30  Na lewym skrzydle odcinka „N” dochodzi do starć z niewielkimi siłami nieprzyjaciela. Odcinki „N” i „S” zostają połączone. Aktualne rozmiary przyczółka to 4,0 km szerokości i 0,9-1,2 km głębokości.
11:20  Z pozycji wyjściowych wyruszają pierwsze kutry desantowe drugiej fali pierwszego rzutu. Na prawym skrzydle przyczółka, elementy 4. Batalionu PM wychodzą na drogę nr 16. Aktualne rozmiary przyczółka to 4,0 km szerokości i 1,1-1,9 km głębokości.
12:30  Pierwsze kutry z drugą falą pierwszego rzutu lądują na przyczółku. Chilijskie działka 37 mm otwierają ogień do następnych kutrów, zatapiając jeden z nich. Po kilkunastu minutach zostają uciszone ogniem zespołu GB1.
13:10  Cały pierwszy rzut jest już na przyczółku. Aktualne rozmiary przyczółka to 6,0 km szerokości i 1,7-1,9 km głębokości. Z pozycji wyjściowych wyruszają małe okręty desantowe pierwszej fali drugiego rzutu. Przewożą artylerię z ciągnikami i średnie czołgi.
13:40  Na lewym skrzydle przyczółka atakuje chilijska piechota w sile ok. 2 kompanii i zostaje odparta.
14:20  Małe okręty desantowe osiągają brzeg i przystępują do wyładunku.
15:00  Chilijskie lotnictwo atakuje przyczółek, straty to 4 zabitych i 9 rannych. Akurat w tym czasie własnego lotnictwa myśliwskiego nad przyczółkiem nie było.
16:50 Z pozycji wyjściowych rusza druga fala drugiego rzutu desantu. Dowódca zespołu GB1 decyduje się na zbliżenie do przyczółka, celem ewentualnego wsparcia plot.
17:20  2 Mm na NW od Punta Morro, monitor La Guaira wchodzi na minę. Niecałą minutę później na drugą. Nieszczęśliwie, obydwie miny eksplodowały poza grodzią przeciwtorpedową. Do kadłuba dostaje się co najmniej 900 t wody, okręt zastopował maszyny, przechył na lewą burtę sięga 30o. Do monitora podchodzą torpedowce, ich niewielkie zanurzenie zmniejsza ryzyko poderwania się na minie. Zaczyna się przejmowanie na pokłady torpedowców załogi tonącego monitora.
17:45 La Guaira przewraca się na burtę i tonie. Torpedowce podejmują z wody rozbitków. Uratowano 244 oficerów i marynarzy, w tym 27 rannych, 105 uznaje się za zaginionych.
18:30  Torpedowce przekazują rozbitków z La Guaira na pokład transportowca wojska Mariscal Castilla. Zespół GB1 odchodzi na odległość 3 Mm od brzegu. Cały drugi rzut desantu jest już na brzegu, utracono następny kuter desantowy. Aktualne rozmiary przyczółka to 7,1 km szerokości i 1,7-2,1 km głębokości.
19:10  Chilijczycy atakują lewe skrzydło przyczółka siłami ok. 1 batalionu. Dochodzi do walki wręcz, atak zostaje odparty.
20:20  Zapada zmrok, działania obu stron ustają.
26.06.1939  08:20  Na lewym skrzydle przyczółka sporadyczna wymiana ognia z broni ręcznej. Transportowiec wojska Mariscal Castilla wyokrętowuje w Ilo rozbitków z monitora La Guaira i rozpoczyna zaokrętowanie pododdziałów 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII. Korpusu Armii Zapasowej. 
   `                 09:10  Rozpoczyna się przerzut na wybrzeże trzeciego rzutu desantu (samodzielny 9. batalion PM, służby II. i część służb I. Brygady PM). Na prawym skrzydle przyczółka, w rejonie Hospicio, dochodzi do kontaktu z chilijskimi patrolami rozpoznawczymi. Przypuszcza się, że należą one do nieznanej bliżej chilijskiej jednostki, atakowanej 24.06 lotnictwem w rejonie węzła drogowego Humberstone.
                     10:20  IV. dywizjon trałowców rozpoczyna trałowanie akwenu, na którym zatonął La Guaira. Na lewym skrzydle przyczółka, wsparte trzema czołgami średnimi, 6 i 7. bataliony II. Brygady PM, atakują rejon półwyspu Cavancha i przedmieścia Iquique o tej samej nazwie. Atak wspiera kanonierka Almirante Lezo.
                    10:50  Zakończono wyładowanie trzeciego rzutu desantu. Operację desantową - w ścisłym tego słowa znaczeniu – można uznać za zakończoną.
                     11:10  Zdobyto półwysep Cavancha i rozszerzono przyczółek o ok. 1 km w kierunku północnym. Straty własne wyniosły 43 zabitych, 99 rannych i 2 zaginionych. Aktualne rozmiary przyczółka to 8,2 km szerokości i 1,8-2,7 km głębokości.
12:20  Prawe skrzydło przyczółka, w rejonie Hospicio, jest atakowane przez wspierane artylerią chilijskie oddziały w sile ok. 1 pułku piechoty. Utracono ok. 450 m terenu; kontratak niedawno wyładowanego na brzeg samodzielnego 9. batalionu PM i plutonu czołgów średnich oraz ogień okrętów wsparcia, zatrzymują postępy przeciwnika. Straty własne: 25 zabitych, 51 rannych, 15 zaginionych, 1 czołg i 1 moździerz. Straty wroga szacuje się na ok. 350 zabitych i rannych, 28 żołnierzy chilijskich wzięto do niewoli.
13:35  Lotnictwo kolumbijskie atakuje pozycje nieprzyjaciela w rejonie Hospicio. Strat własnych brak.
15:30  2. batalion I. Brygady PM oraz 10. batalion II. Brygady PM, przy wsparciu plutonu czołgów średnich oraz okrętów wsparcia, rozpoczynają atak w kierunku centrum oraz portu Iquique.
16:40  Silny początkowo opór wroga, stopniowo zaczyna słabnąć; oddziały kolumbijskie opanowują port i magazyny. Chilijskie niedobitki w nieładzie wycofują się na północ. Straty własne 34 zabitych, 85 rannych, 3 zaginionych, 1 czołg.
18:10  Chilijskie lotnictwo atakuje przyczółek. Tym razem natknęło się na patrolujące kolumbijskie myśliwce. Zestrzelono 3 chilijskie maszyny, bez strat własnych.
19:00  Obserwuje się sporadyczną wymianę strzałów na prawym skrzydle przyczółka.
20:25  Noc daje wytchnienie obydwu stronom. Aktualne rozmiary przyczółka to 10,9 km szerokości i 1,8-3,2 km głębokości.
27.06.1939    08:30  Zaopatrzeniowiec Huiracocha uzupełnia zapasy amunicji, a zbiornikowiec Huascarán zapasy paliwa na okrętach zespołu GB1.
                     09:00  Inspekcja portu i bazy Iquique wykazała: 1 zatopiony holownik, 1 zatopioną i 1 nieuszkodzoną krypę magazynową oraz 1 zatopioną lichtugę. Stwierdzono możliwość przyjmowania statków i okrętów przy 2 z 5 pirsów i nabrzeży. Co do artylerii nadbrzeżnej, odnaleziono: zniszczone po 2 działa 152, 120, 76 mm i 7 działek 37 mm oraz 1 porzucone działko 37 mm.
09:50  IV. dywizjon trałowców kończy trałowanie podejść do portu Iquique; wytrałowano i zniszczono 22 miny kontaktowe.
10:40  Transportowiec wojska Mariscal Castilla rozpoczyna wyładunek w porcie Iquique 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII. Korpusu Armii Zapasowej.
11:40 Główne siły 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty są już na lądzie. Rozpoczyna się ich przemieszczanie na prawe skrzydło przyczółka.
12:00  Zespół GC1 bombarduje chilijską bazę lotniczą Chucumata, (28 km na pd. od Iquique). Utracono 1 mały okręt desantowy PBD-4, który po awarii napędu został zdryfowany na skały przybrzeżne w okolicy półwyspu Cavancha.
13:50  Zespół GB1 rozpoczyna bombardowanie chilijskich pozycji w rejonie Hospicio.
14:20  Zakończono bombardowanie z morza. Dwa bataliony 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) atakują chilijskie pozycje w rejonie Hospicio. Przeciwnik stawia silny opór, ponowiono – tym razem 20-minutowe – bombardowanie z morza.
15:40  9. batalion PM wykonuje atak oskrzydlający prawą flankę Chilijczyków, trzeci batalion 14. Pułku wzmacnia kolumbijskie natarcie. Oddziały chilijskie wycofują się na wschód wzdłuż drogi nr 16. Oddziały II. Brygady PM opanowują bez walki wzgórza na południowy wschód od Iquique.
19:30  Czołowe oddziały 14. Pułku osiągają skrzyżowanie dróg nr 16 i A-610. W trakcie pościgu wzięto do niewoli 245 chilijskich żołnierzy i zdobyto 1 działko piechoty.
20:30  Zapada noc. Aktualne rozmiary przyczółka to 10,9 km szerokości i 1,8-10,1 km głębokości.

Ogólny bilans zysków i strat:
- zabito lub raniono ok. 7 400 chilijskich żołnierzy, do niewoli wzięto 5 491;
- zniszczono 21 i zdobyto 33 działa i moździerze oraz zdobyto 76 karabinów maszynowych;
- zniszczono 2 czołgi i zdobyto 1, zniszczono 1 samochód pancerny;
- zniszczono 38 chilijskich samolotów, zdobyto 2;
- zatopiono 1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 2 frachtowce, 2 holowniki i cztery małe jednostki pomocnicze;
- zdobyto 1 frachtowiec i 1 małą jednostkę pomocniczą;
- stracono 1 354 zabitych, 3 319 rannych i 341 zaginionych;
- stracono 14 dział i moździerzy;
- stracono 4 czołgi i 1 tankietkę;
- stracono 24 samoloty;
- stracono 1 monitor, 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 okręt podwodny, 1 mały okręt desantowy, 4 kutry desantowe i 1 frachtowiec.

Poniżej mapka działań.

niedziela, 1 marca 2026

KOMUNIKAT WOJENNY NR 6/1939

                     KOMUNIKAT WOJENNY NR 6/1939 

23-24.06.1939
Oddział wydzielony V. Korpusu Armii „Andy”, wychodzi na tyły chilijskich pozycji, na prawym skrzydle linii obrony nad rzeką Parca; dochodzi do kilku potyczek. W rejonie na południowy zachód od miasteczka Pachica, artyleria kolumbijska ostrzeliwuje pozycje nieprzyjaciela. Z kolei kolumbijskie pozycje w tym rejonie są atakowane przez chilijskie lotnictwo; zestrzelono 1 chilijski samolot.
Lotnictwo kolumbijskie atakuje bez strat własnych zgrupowanie wojsk chilijskich na północ od węzła drogowego Humberstone.
Zespół GB1 wychodzi na pozycję do ostrzału bazy Iquique. Zespół GC1 wychodzi na pozycję osłony. Zespół Okrętów Desantowych osiąga pozycję wyjściową do desantu na południe od Iquique.

25-27.06.1939
Oddziały II. Korpusu Armii „Andy” od frontu, a oddział wydzielony V. Korpusu tejże armii od tyłu, atakują chilijskie pozycje, na prawym skrzydle linii obrony nad rzeką Parca. Część atakowanych oddziałów chilijskich, unikając całkowitego okrążenia, wycofuje się na południowy zachód. I. Brygada Piechoty (boliwijska) z odwodu dowódcy Armii „Andy”, czasowo przydzielona do V. Korpusu, zajmuje pozycje rozciągnięte wzdłuż drogi Pisiga – Pachica.
Rozpoczyna się operacja desantowa pod Iquique, zostanie ona szczegółowo opisana w osobnym poście.
I. Eskadra Krążowników wychodzi w morze, cel: zwalczanie chilijskiej żeglugi.

Ogólny bilans zysków i strat zostanie przedstawiony w następnym poście.

Poniżej mapka działań.

środa, 25 lutego 2026

KOMUNIKAT WOJENNY NR 5/1939

   KOMUNIKAT WOJENNY NR 5/1939 

12-14.06.1939
Na południowy zachód od miasteczka Pachica, oddziały V. Korpusu Armii „Andy” prowadzą rozpoznanie chilijskiej obrony.
W rejonie frontu nad rzeką Parca, obydwie strony atakują lotnictwem pozycje nieprzyjaciela. Dochodzi do starć powietrznych, w których Chile traci 3, a WK 4 samoloty.
Na redzie portu Arica koncentruje się zespół GB1 w składzie: małe pancerniki Callao i Baranquilla, monitor La Guaira, kanonierka Yaguar oraz torpedowce Huracán i Tornado. Na redzie portu Ilo koncentruje się zespół GC1 w składzie: krążowniki lekkie Almirante Padilla i Almirante de Clemente oraz 1. Dywizjon Niszczycieli (Trueno, Iluminación, Torbellino).
Oddział wydzielony V. Korpusu Armii „Andy”, opanował bez walki osadę Parajalla.
Dowództwo chilijskie ogłosiło zatopienie kolumbijskiego okrętu podwodnego.
 
15-17.06.1939
Kolumbijska eskadra wodnosamolotów torpedowo-bombowych Hall PTBH, atakuje artylerię nadbrzeżną chilijskiej bazy w Iquique. Efekty nalotu nieznane, stracono 1 maszynę. Kolumbijskie rozpoznanie lotnicze wykryło kolumnę wojsk chilijskich, posuwającą się w kierunku węzła drogowego Humberstone (skrzyżowanie dróg 5 i 16).
Kolumbijski okręt podwodny Elanio stawia 24 miny na podejściach do portu Tocopilla.
Pierwsza próba sił głównych V. Korpusu przełamania chilijskich pozycji na południowy zachód od miasteczka Pachica, zostaje odparta ze sporymi stratami.
W bazach Ilo, Puerto Grau i Arica, koncentruje się kolumbijska piechota morska, w składzie: II. Brygada, 2. i 4. batalion I. Brygady oraz samodzielny 9. batalion. Zebrały się tam też jednostki Zespołu Okrętów Desantowych.
W rejonie na południowy zachód od miasteczka Pachica trwa wzajemna obserwacja, sporadycznie przerywana wymianą ognia artyleryjskiego.
Oddany zostaje do służby w kolumbijskiej MW, czwarty okręt podwodny typu Elanio – Búho.

18-22.06.1939
Kolumbijskie lotnictwo bombarduje chilijskie oddziały w rejonie węzła drogowego Humberstone.
Z oddziałów i pododdziałów odwodu dowódcy Armii „Pacyfik” oraz Armii Zapasowej, sformowano Samodzielną Grupę Pościgową. W jej skład wchodzą: zmotoryzowany 2.Pułk Gwardii Federalnej (wzmocniony plutonami: czołgów średnich, tankietek i samochodów pancernych), kompania czołgów lekkich, kompania tankietek, kompania samochodów pancernych, zmotoryzowana bateria haubic górskich 75 mm i kolumna zaopatrzeniowa.
Ponieważ nadal nie powrócił z patrolu kolumbijski okręt podwodny Gavilán, został uznany za utracony.
Kolumbijski transportowiec wodnosamolotów Galapagos, w eskorcie I. Eskadry Krążowników i 2. Dywizjonu Niszczycieli, zaatakował wodnosamolotami bazę morską Iquique oraz położoną od niej 30 km na południe bazę lotniczą Chucumata. Atak torpedami na bazę morską nie dał efektów, natomiast w bazie lotniczej zniszczono co najmniej 4 samoloty i kilka dalszych uszkodzono. Straty własne – 1 wodnosamolot.
Z baz Ilo oraz Arica wypływają zespoły GB1 i GC1.
Ogólny bilans zysków i strat:
- zabito lub raniono ok. 5 500 chilijskich żołnierzy, do niewoli wzięto 4 355;
- zdobyto 21 dział i moździerzy i 51 karabinów maszynowych;
- zniszczono 2 czołgi i zdobyto 1;
- zniszczono 34 chilijskie samoloty, zdobyto 2;
- zatopiono 1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 2 frachtowce, 1 holownik i dwie małe jednostki pomocnicze;
- zdobyto 1 frachtowiec;
- stracono 959 zabitych, 2 324 rannych i 207 zaginionych;
- stracono 9 dział i moździerzy;
- stracono 2 czołgi i 4 tankietki;
- stracono 24 samoloty;
- stracono 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 okręt podwodny, 1 kuter desantowy i 1 frachtowiec.

Poniżej mapka działań. 


niedziela, 22 lutego 2026

KOMUNIKAT WOJENNY NR 4/1939

                                            KOMUNIKAT WOJENNY NR 4/1939 

01-04.06.1939
Działania na froncie wzdłuż rzeki Parca, nadal sprowadzają się do sporadycznej wymiany ognia, wzajemnej obserwacji i nielicznych patroli. V. Korpus Armii „Andy” głównymi siłami posuwa się drogą nr 15 w kierunku wioski Chusmiza. Oddział wydzielony tegoż korpusu osiąga osadę Enquelga. Kolumbijskie lotnictwo MW atakuje port Iquique; stracono 1 wodnosamolot, rezultaty ataku nieznane.
Chilijskie lotnictwo bombarduje pozycje I. Korpusu Armii „Pacyfik” Stracono 24 zabitych i rannych oraz 2 działa i moździerze, zestrzelono 1 samolot wroga.
W Wielkiej Brytanii został zwodowany, zamówiony przez Chile pancernik o roboczej nazwie Valparaiso 9.
Chilijski okręt podwodny zatopił kolumbijski drobnicowiec o nośności 4 500 DWT, wiozący do Japonii ryby i ich przetwory. 
 05-07.06.1939
Na froncie nad rzeką Parca bez zmian. Siły główne V. Korpusu Armii „Andy” zajmują bez walki wioskę Chusmiza. Rozpoznanie lotnicze wykryło zgrupowanie wojsk chilijskich w rejonie wioski Huara (skrzyżowanie dróg nr 5 i 15).
Kolumbijski okręt podwodny Arpia stawia 24 miny na podejściach do Puerto Patillos.
Oddział wydzielony V. Korpusu Armii „Andy”, kilka km na południe od osady Parajalla, niszczy z zasadzki niewielką chilijską kolumnę zaopatrzeniową. Zabito 8 Chilijczyków, a 27, w tym 19 rannych wzięto do niewoli. Ponadto zdobyto 13 mułów i ok. 1,5 tony zaopatrzenia. Straty własne 3 rannych. Lotnictwo wojsk lądowych bombarduje skrzyżowanie dróg nr 5 i 15, efekty nieznane, strat własnych brak.
Na podejściu do portu Pisaqua tonie na minie chilijski kabotażowiec ok. 600 DWT. 

08-11.06.1939
Na froncie nad rzeką Parca bez zmian. Siły główne V. Korpusu Armii „Andy” zajmują bez walki wioskę Chusmiza. Rozpoznanie lotnicze wykryło oddziały chilijskie wyładowujące się na stacji kolejowej Pintados.
Chilijskie lotnictwo bombarduje kolumny V. Korpusu na północny-wschód od miasteczka Pachica. Stracono 27 zabitych i rannych.
5. Dywizjon Kutrów Torpedowych przeprowadza wypad w rejon portu Pisaqua; jednostek wroga ponownie nie napotkano. W portach Ilo, Puerto Grau i Arica, koncentrowane są pododdziały piechoty morskiej (cała I. i część II. Brygady oraz samodzielny 9. batalion).
Na południowy-zachód od miasteczka Pachica, siły główne V. Korpusu Armii „Andy” natknęły się na zorganizowaną obronę nieprzyjaciela.
Kolumbijskie dowództwo rozpoczęło formowanie i szkolenie batalionu spadochroniarzy.
Ogólny bilans zysków i strat:
- zabito lub raniono ok. 5 200 chilijskich żołnierzy, do niewoli wzięto 4 353;
- zdobyto 21 dział i moździerzy i 51 karabinów maszynowych;
- zniszczono 2 czołgi i zdobyto 1;
- zniszczono 27 chilijskich samolotów, zdobyto 2;
- zatopiono 1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 2 frachtowce, 1 holownik i dwie małe jednostki pomocnicze;
- zdobyto 1 frachtowiec;
- stracono 716 zabitych, 1 781 rannych i 162 zaginionych;
- stracono 7 dział i moździerzy;
- stracono 2 czołgi i 4 tankietki;
- stracono 18 samolotów;
- stracono 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 kuter desantowy i 1 frachtowiec.

Poniżej mapka działań.

środa, 18 lutego 2026

Budowa kolumbijskich trałowców typu Cormorán 1939 (2 jednostki)

Budowa kolumbijskich trałowców typu Cormorán 1939 (2 jednostki)

Potocznie nazywane trałowcami desantowymi lub szturmowymi. Ich głównym zadaniem jest trałowanie podejść do brzegu dla jednostek desantowych.
Aby w czasie wykonywania tego zadania nie stały się łatwym łupem dla artylerii przeciwdesantowej i broni maszynowej, zamontowano na nich - poważne jak na jednostkę tej wielkości - opancerzenie. Dodatkowo, okręty te mogą być użyte jako jednostki kierunkowe, wyznaczające np. kutrom desantowym kierunki podejść do plaż. Mogą również przewozić płetwonurków, rozpoznających, oznaczających i w miarę możliwości usuwających miny i inne przeszkody podwodne na podejściach do plaż. Stosunkowo silne uzbrojenie, umożliwia dodatkowe wsparcie ogniowe desantu. Zdolność do przewozu do 18 t ładunku, też może być w operacji desantowej wykorzystana.
Obydwa okręty zbudowała stocznia Astillero Naval No.2 w Guayaquil. Wszystkie dostawy zapewnił przemysł krajowy. Trałowce te zostały przydzielone do Zespołu okrętów desantowych.
Opis techniczny.

Kadłub

Gładkopokładowy, z rufą pawężową o umiarkowanej szerokości.
Napęd
Dwa silniki diesla Gray/JSFM o mocy 750 KM każdy, w jednej maszynowni.
Uzbrojenie
Na okręcie zamontowano:
- 1xIx102 mm/40 BSB M1928, przy elewacji maksymalnej 30o donośność pociskiem HE 14,97 kg wynosi 11800 m;
- 1xIIx37 mm/57 FNA M1936, przy elewacji 45o donośność pociskiem 0,74 kg wynosi 6950 m, a przy elewacji maksymalnej 85o donośność pionowa tym samym pociskiem wynosi 4100 m;
- 2xIx12,7/90 mm Browning/FNA M1921, przy elewacji 45o donośność pociskiem 0,03 kg wynosi 4200 m, a przy elewacji maksymalnej 85o donośność pionowa tym samym pociskiem wynosi 2800 m.
Stałych urządzeń kierowania ogniem brak.
Opancerzenie
Jak w raporcie.
Inne
Okręt wyposażono w pięć radiostacji i radionamiernik. 

Cormoran, Great Colombia minesweeper laid down 1939, launched 1939, completed 1939 (engine 1939)

Displacement:
            376 t light; 394 t standard; 502 t normal; 588 t full load

Dimensions: Length (overall / waterline) x beam x draught (normal/deep)
            (163,06 ft / 159,55 ft) x 25,52 ft x (9,02 / 10,13 ft)
            (49,70 m / 48,63 m) x 7,78 m  x (2,75 / 3,09 m)

Armament:
      1 - 4,02" / 102 mm 40,0 cal gun - 33,00lbs / 14,97kg shells, 200 per gun
              Quick firing gun in deck mount, 1928 Model
              1 x Single mount on centreline, forward deck forward
      2 - 1,46" / 37,0 mm 57,0 cal guns - 1,63lbs / 0,74kg shells, 2 000 per gun
              Anti-air guns in deck mount, 1936 Model
              1 x Twin mount on centreline, aft deck aft
                        1 raised mount
      2 - 0,50" / 12,7 mm 90,0 cal guns - 0,07lbs / 0,03kg shells, 4 000 per gun
              Machine guns in deck mounts, 1921 Model
              2 x Single mounts on sides, forward deck centre
                        2 double raised mounts
      Weight of broadside 36 lbs / 17 kg

Armour:
   - Belts:                     Width (max)        Length (avg)           Height (avg)
            Main:             2,99" / 76 mm   92,52 ft / 28,20 m     6,56 ft / 2,00 m
            Ends:   Unarmoured
              Main Belt covers 89% of normal length
   - Gun armour:         Face (max)     Other gunhouse (avg)      Barbette/hoist (max)
            Main:           2,99" / 76 mm                   -                                      -
   - Armoured deck - single deck:
            For and Aft decks: 0,98" / 25 mm
   - Conning towers: Forward 2,99" / 76 mm, Aft 0,00" / 0 mm

Machinery:
            Diesel Internal combustion motors,
            Geared drive, 2 shafts, 1 500 ihp / 1 119 Kw = 15,63 kts
            Range 5 900nm at 12,00 kts
            Bunker normal = 106 tons, at max displacement = 191 tons

Complement:
            52 - 68

Cost:
            £0,131 million / $0,525 million

Distribution of weights at normal displacement:
            Armament: 6 tons, 1,2%
               - Guns: 6 tons, 1,2%
            Armour: 130 tons, 26,0%
               - Belts: 81 tons, 16,2%
               - Armament: 7 tons, 1,4%
               - Armour Deck: 38 tons, 7,6%
               - Conning Tower: 4 tons, 0,8%
            Machinery: 55 tons, 10,9%
            Hull, fittings & equipment: 152 tons, 30,3%
            Fuel, ammunition & stores: 124 tons, 24,7%
            Miscellaneous weights: 35 tons, 7,0%
               - Hull below water: 18 tons
               - Hull above water: 12 tons
               - On freeboard deck: 5 tons

Overall survivability and seakeeping ability:
            Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
              1 344 lbs / 609 Kg = 41,4 x 4,0 " / 102 mm shells or 0,9 torpedoes
            Stability (Unstable if below 1.00): 1,45
            Metacentric height 1,2 ft / 0,4 m
            Roll period: 9,7 seconds
            Steadiness      - As gun platform (Average = 50 %): 75 %
                                   - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,07
            Seaboat quality  (Average = 1.00): 1,66

Hull form characteristics:
            Hull has a flush deck,
              a normal bow and small transom stern
            Block coefficient (normal/deep): 0,478 / 0,499
            Length to Beam Ratio: 6,25 : 1
            'Natural speed' for length: 13,90 kts
            Power going to wave formation at top speed: 57 %
            Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 45
            Bow angle (Positive = bow angles forward): 10,20 degrees
            Stern overhang: 1,51 ft / 0,46 m
            Freeboard (% = length of deck as a percentage of waterline length):
                                                                    Fore end,              Aft end
               - Forecastle:            18,00%,  11,15 ft / 3,40 m,  9,51 ft / 2,90 m
               - Forward deck:       32,00%,   9,51 ft / 2,90 m,   8,86 ft / 2,70 m
               - Aft deck:                28,00%,   8,86 ft / 2,70 m,   8,86 ft / 2,70 m
               - Quarter deck:        22,00%,   8,86 ft / 2,70 m,   8,86 ft / 2,70 m
               - Average freeboard:                      9,20 ft / 2,80 m
            Ship tends to be wet forward

Ship space, strength and comments:
            Space - Hull below water (magazines/engines, low = better): 47,5%
                        - Above water (accommodation/working, high = better): 90,1%
            Waterplane Area: 2 723 Square feet or 253 Square metres
            Displacement factor (Displacement / loading): 173%
            Structure weight / hull surface area: 34 lbs/sq ft or 166 Kg/sq metre
            Hull strength (Relative):
                        - Cross-sectional: 0,88
                        - Longitudinal: 3,71
                        - Overall: 1,02
            Excellent machinery, storage, compartmentation space
            Adequate accommodation and workspace room
            Ship has slow, easy roll, a good, steady gun platform
            Excellent seaboat, comfortable, can fire her guns in the heaviest weather

Cormorán (1939)
Pelicano (1939)