KOMUNIKAT WOJENNY NR 9/1939
15-17.07.1939
Trwa
przerzut drogą morską 12. Pułku z 3. Dywizji Piechoty (wenezuelskiej) z VI.
Korpusu Armii Zapasowej oraz służb dywizyjnych.
Wojska
chilijskie kontynuują generalny odwrót na południe, ścigane przez oddziały Armii
„Pacyfik” oraz II. Korpus i oddziały wydzielone V. Korpusu Armii „Andy” Siły
główne ww. Korpusu organizują obronę okrężną węzła drogowego Huara.
Przydzielona czasowo do V. Korpusu I. Brygada Piechoty (boliwijska), zajmuje
pozycje obronne na wschód od węzła drogowego Huara, wzdłuż drogi nr 15. 1. Pułk
Kawalerii Górskiej (boliwijski) V. Korpusu, posuwa się na zachód wzdłuż drogi
A-475, przez Illalla, Jajna, Culco, Aroma i Misticsa. Równolegle do niego, lecz
nieco z tyłu, maszeruje przez bezdroża oddział wydzielony V. Korpusu (batalion
piechoty górskiej z kompanią
wysokogórską).
Zespół GB2
(niszczyciele Borrasca i Mistral oraz kanonierki Libertador Bolívar i Puma),
ostrzeliwują na południe od Pisaqua, wycofujące się wzdłuż wybrzeża chilijskie
oddziały.
Mocno
naciskana od wschodu, Samodzielna Grupa Pościgowa wykonuje manewr „ucieczki do
przodu” i porzucając obronę w rejonie skrzyżowania dróg nr 5, A-40 i A-45,
atakuje wzdłuż drogi nr 5, siejąc lokalnie zniszczenie i panikę wśród
wycofujących się chilijskich oddziałów.
Lotnictwo
kolumbijskie atakuje węzeł kolejowo-drogowy Pintados; stracono 1 samolot.
18-20.07.1939
Utworzona ad hoc, na bazie 3. Dywizji Piechoty
(wenezuelskiej) z VI. Korpusu i 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII.
Korpusu Armii Zapasowej, Samodzielna Grupa Operacyjna „Iquique”, organizuje obronę
okrężną węzła drogowego Humberstone. Grupie podporządkowano czasowo oddziały
piechoty morskiej, z których: 2 bataliony organizują obronę miasta i portu
Iquique, 1 batalion obsadza lotnisko Chucumata (20 km na pd. od Iquique), a 3 bataliony tworzą pozycję obronną
na drodze nr 16, pomiędzy Iquique, a węzłem drogowym Humberstone; 1 batalion
pozostaje w odwodzie.
Chilijskie lotnictwo atakuje port
Iquique oraz węzeł drogowy Humberstone; stracono 1 kuter torpedowy, a lekko uszkodzony
został okręt-baza Boyacá, zestrzelono
2 chilijskie samoloty.
Broniony przez siły główne V. Korpusu
węzeł drogowy Huara, atakowany jest od zachodu, południa i północy. Najtrudniejsza
sytuacja wystąpiła na odcinku północnym, gdzie – wg kolumbijskich szacunków – Chilijczycy
użyli sił o równowartości ok. 2,5 dywizji. Doszło do walk wręcz, z konieczności
do przeciwnatarcia rzucono dwie kompanie saperskie, dwa plutony żandarmerii i pluton
gospodarczy, ostatecznie atak został odparty.
Lotnictwo kolumbijskie zaobserwowało
oddziały chilijskie, zajmujące pozycje obronne wzdłuż wąwozu okresowej rzeki Mani.
Czołówki Samodzielnej
Grupy Pościgowej zaskoczyły, czasowo ulokowane przy drodze nr 5, stanowisko dowodzenia jednego z
chilijskich wyższych dowództw. Zabito m.in.: 1 brygadiera (brigadier), 1 podpułkownika
(teniente coronel) i 2 majorów (mayor). Wzięto do niewoli: 1 generała dywizji (general de división), 1 pułkownika (coronel)
i 2 podpułkowników. Zdobyczą padły również chilijskie mapy operacyjne, ale ich
wartość okazała się niewielka; naniesiona na nich sytuacja była prawie
całkowicie nieaktualna.
21-22.07.1939
Chilijskie wojska,
niewielkimi siłami atakują od południa i wschodu, broniony przez Samodzielną
Grupę Operacyjną „Iquique”, węzeł drogowy Humberstone.
Tymczasem, I. Pułk Kawalerii Górskiej
(boliwijski) V. Korpusu, mijając skrzyżowanie dróg A-457 i A- 459, posuwa się
drogą A-457 na południowy zachód. W ślad za nim, podąża oddział wydzielony V.
Korpusu. I. Brygada Piechoty (boliwijska), skracając linię obrony wzdłuż drogi
15, wzmacnia siły broniące węzła drogowego Huara. Samodzielna
Grupa Pościgowa, przebiła się do własnych sił, broniących węzła drogowego Huara. Za cenę
poważnych strat (312 zabitych, 468 rannych, 391 zaginionych, straconych 7
czołgów, 8 samochodów pancernych, 2 tankietki i 9 dział), udało się jej skutecznie
opóźnić i zdezorganizować odwrót chilijskich oddziałów, na jego głównej osi,
czyli drodze nr 5.
Oddziały I. Korpusu Armii „Pacyfik”
opanowują bez walki miasto i port Pisaqua.
Lotnictwo kolumbijskie bombarduje
pozycje wojsk chilijskich na północ od węzła drogowego Huara.
2. Dywizjon Trałowców rozpoczyna trałowanie
własnych min na podejściach do portu Pisaqua.
Zakończono prace nad uruchomieniem dla
własnych potrzeb zdobycznego (patrz Komunikat nr 7) lotniska Chucumata (20 km
na pd. od Iquique).
Przebazowane zostały do Iquique: 2
eskadry wodnosamolotów torpedowo- bombowych i 1 klucz wodnosamolotów
rozpoznawczych, wraz z okrętem-bazą Pichincha.
Ogólny bilans zysków i strat:
- zabito
lub raniono ok. 16 200 chilijskich żołnierzy, do
niewoli wzięto 12 923;
-
zniszczono 43 i zdobyto 98 dział i moździerzy oraz zdobyto 162 karabiny maszynowe;
-
zniszczono 4 czołgi i zdobyto 6, zniszczono 5 tankietek i zdobyto 1, zniszczono
4 samochody pancerne i zdobyto 5;
-
zniszczono 44 chilijskie samoloty, zdobyto 3;
- zatopiono
1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 1
patrolowiec, 1 krążownik pomocniczy, 2 frachtowce, 2 holowniki i cztery małe jednostki
pomocnicze;
- zdobyto 1
frachtowiec i 1 małą jednostkę pomocniczą;
- stracono 2
528 zabitych, 5 821 rannych i 1 254 zaginionych;
- stracono 47
dział i moździerzy;
- stracono 19
czołgów, 10 samochodów pancernych i 12 tankietek;
- stracono
27 samolotów;
- stracono
1 monitor, 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 okręt podwodny, 1 kuter torpedowy, 1
mały okręt desantowy, 4 kutry desantowe i 2 frachtowce.
Poniżej
mapka działań.
