Monitory/POW – tak, czy nie?

Monitory/POW – tak, czy nie?

Zastanawiam się ostatnimi czasy, czy by nie zrobić małego kroku w tył, budując monitory/pancerniki obrony wybrzeża. Wprawdzie na Bałtyku – przy sile naszej artylerii nadbrzeżnej, a także lotnictwa – takie okręty są moim zdaniem zbędne (mamy już zresztą jeden monitor), ale widziałbym dla nich zastosowanie w niektórych koloniach. Mam na myśli te zamorskie posiadłości, gdzie długość i/lub kształt ich linii brzegowej praktycznie uniemożliwia obsadzenie jej artylerią nadbrzeżną mogącą zapewnić skuteczną obronę. Klasycznym takim przykładem są dwie główne wyspy PPTR, czyli Nowe Pomorze (Neu-Pommern, Nowa Brytania) i Nowe Prusy (Neu-Mecklenburg, Nowa Irlandia). Dla pełnego pokrycia ogniem przylegających do tych wysp akwenów należałoby zainstalować co najmniej 16-20 baterii artylerii ciężkiej (203-406 mm), nie licząc średniej i lekkiej. Dałoby to - obok Singapuru i może Pemby – największe zagęszczenie „grubych” luf na km wybrzeża i chyba mijałoby się nie tyle z celem, co ze zdrowym rozsądkiem. Dlatego wymyśliłem, że artylerię stałą należy zamontować tylko w rejonie głównych baz (Rabaul i Kavieng – mamy tam już zdjęte z kasowanych okrętów działa 254 i 152 mm), ewentualnie w rejonie cieśniny pomiędzy wyspami. Obronę pozostałych odcinków wybrzeża zapewniłyby właśnie rozważane przeze mnie jednostki.

Byłyby to okręty w typie niejako pośrednim pomiędzy POW, a monitorem, o wyporności 6-8 000 tn, prędkości ok. 15 w i uzbrojeniu np. 4x283 mm (lub 2x356 mm). Prócz tego posiadałyby silne uzbrojenie plot (w tym liczne uniwersalne 120-135 mm) i opancerzenie w granicach 200 mm na burtach i 100 mm na pokładach oraz bardzo dobre zabezpieczenie przeciwtorpedowe. Dawałoby to im przewagę nad krążownikami wroga i możliwość skutecznego „obrzydzenia życia” okrętom liniowym. Stosunkowo niewielkie rozmiary utrudniałyby trafienie, a małe zanurzenie działanie  w rejonach przybrzeżnych. W defensywie ich zadania sprowadzałyby się do walki artyleryjskiej z cięższymi okrętami npla i obrony przeciwdesantowej, mogłyby również pełnić rolę dużych pływających baterii plot. W ofensywie dawałyby silne wsparcie ogniowe desantu i także obronę plot przyczółka.

Napiszcie, co o tym sądzicie. Pomimo mojego osławionego już „twardogłowia”, przyrzekam, że jeśli większość argumentów będzie przeciw, to z pomysłu zrezygnuję.

Lotniskowiec typu Hetman Chodkiewicz 1934-1935 (2 szt.)

Lotniskowiec typu Hetman Chodkiewicz 1934-1935 (2 szt.)

Następne lotniskowce dla naszej Marynarki. Są to jednostki średniej wielkości, lecz o znacznym potencjale bojowym.

Choć zewnętrznie podobne do lotniskowców typu Hetman Kamieniecki, nie są one jednak prostym ich pomniejszeniem. Główne różnice to: pojawienie się opancerzenia całego hangaru kosztem zmniejszenia grubości pasa pancernego na linii wodnej, trochę inne rozłożenie akcentów ofensywnych i defensywnych grupy lotniczej oraz odmienny zestaw i rozmieszczenie artylerii.

Opancerzenie hangaru nie chroni wprawdzie przed cięższymi pociskami artyleryjskimi, ale przed ich oraz najcięższych bomb odłamkami całkowicie. Poza tym pancerz - nawet przebity -zawsze zmniejsza skutki trafienia.

Zwracam uwagę na dość nowoczesny zestaw grupy lotniczej; najstarszy typ pochodzi z roku 1929 (za rok będzie zastąpiony nowszym), a pozostałe trzy są całkiem „świeżutkie” W porównaniu z Hetmanem Kamienieckim, większy nacisk położono na defensywę; myśliwce stanowią 38% całej ilości samolotów (na HK 30%). Odbyło się to kosztem zmniejszenia liczby samolotów torpedowych. Podany zestaw jest oczywiście przykładowy i może podlegać zmianom; ogólnie okręt może przenosić od 41 do 62 samolotów, w różnych konfiguracjach, zależnie od potrzeb.

Z chwilą wprowadzenia do służby pierwszej jednostki tego typu, wycofany zostaje szkolny okręt lotniczy Bolko z Jeziorek. 33-letni kadłub tego okrętu jest już mocno zużyty, a potencjał bojowy niewielki. Trzeba jednak oddać hołd tej zasłużonej jednostce; w czasie jej 10-letniej służby przeszkolonych zostało na niej prawie 400 pilotów (przy 18 wypadkach śmiertelnych, niestety). Były plany, aby wycofanego Bolka przeznaczyć na okręt-cel dla lotnictwa morskiego, jednakże spotkało się to z ostrym sprzeciwem tych lotników, którzy na jego pokładzie zdobywali ostrogi pilota pokładowego. Trudno im się dziwić, bombardowanie okrętu, na którym spędziło się wiele pamiętnych tygodni może naprawdę budzić negatywne emocje. Admiralicja wykazała się raczej rzadkim u tego typu gremiów zrozumieniem i Bolko zostanie po cichu „pocięty na żyletki” Obowiązki szkoleniowe przejmie teraz Hetman Tarnowski; nie kwestionuje się w ten sposób jego wartości bojowej, będzie to po prostu typowy okręt szkolno-bojowy.

Hetman Chodkiewicz, Poland Aircraft carrier laid down 1934

Displacement:

            16 814 t light; 17 290 t standard; 20 477 t normal; 23 028 t full load

Dimensions: Length (overall / waterline) x beam x draught (normal/deep)

            (726,98 ft / 721,78 ft) x 82,02 ft x (24,61 / 26,89 ft)

            (221,58 m / 220,00 m) x 25,00 m  x (7,50 / 8,19 m)

Armament:

      8 - 4,72" / 120 mm 50,0 cal guns - 52,91lbs / 24,00kg shells, 150 per gun

              Dual purpose guns in deck and hoist mounts, 1920 Model

              8 x Single mounts on sides, evenly spread

      16 - 1,57" / 40,0 mm 60,0 cal guns - 2,05lbs / 0,93kg shells, 1 000 per gun

              Anti-air guns in deck mounts, 1933 Model

              4 x Quad mounts on sides, evenly spread 2 raised mounts

      16 - 0,98" / 25,0 mm 60,0 cal guns - 0,55lbs / 0,25kg shells, 2 500 per gun

              Anti-air guns in deck mounts, 1933 Model

              3 x Twin mounts on sides, evenly spread 1 raised mount

              10 x Single mounts on sides, evenly spread

      Weight of broadside 249 lbs / 113 kg

Armour:

   - Belts:                     Width (max)    Length (avg)               Height (avg)

            Main:   4,92" / 125 mm           541,34 ft / 165,00 m   11,15 ft / 3,40 m

            Ends:   Unarmoured

            Upper: 2,95" / 75 mm 541,34 ft / 165,00 m   23,62 ft / 7,20 m

              Main Belt covers 115% of normal length

   - Torpedo Bulkhead - Strengthened structural bulkheads:

                        2,95" / 75 mm 541,34 ft / 165,00 m   15,09 ft / 4,60 m

            Beam between torpedo bulkheads 72,18 ft / 22,00 m

   - Gun armour:         Face (max)     Other gunhouse (avg)            Barbette/hoist (max)

            Main:         -                      -                            0,98" / 25 mm

   - Protected deck - multiple decks:

            For and Aft decks: 3,94" / 100 mm

   - Conning towers: Forward 4,92" / 125 mm, Aft 2,95" / 75 mm

Machinery:

            Oil fired boilers, steam turbines,

            Geared drive, 4 shafts, 108 727 shp / 81 111 Kw = 31,00 kts

            Range 17 000nm at 15,00 kts

            Bunker at max displacement = 5 738 tons

Complement:

            855 - 1 112

Cost:

            £5,291 million / $21,163 million

Distribution of weights at normal displacement:

            Armament: 155 tons, 0,8%

               - Guns: 155 tons, 0,8%

            Armour: 6 303 tons, 30,8%

               - Belts: 2 729 tons, 13,3%

               - Torpedo bulkhead: 893 tons, 4,4%

               - Armament: 2 tons, 0,0%

               - Armour Deck: 2 552 tons, 12,5%

               - Conning Towers: 127 tons, 0,6%

            Machinery: 3 128 tons, 15,3%

            Hull, fittings & equipment: 6 430 tons, 31,4%

            Fuel, ammunition & stores: 3 663 tons, 17,9%

            Miscellaneous weights: 798 tons, 3,9%

               - Hull below water: 643 tons

               - Hull above water: 140 tons

               - On freeboard deck: 15 tons

Overall survivability and seakeeping ability:

            Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):

              56 836 lbs / 25 781 Kg = 528,4 x 4,7 " / 120 mm shells or 4,4 torpedoes

            Stability (Unstable if below 1.00): 1,34

            Metacentric height 6,2 ft / 1,9 m

            Roll period: 13,8 seconds

            Steadiness      - As gun platform (Average = 50 %): 90 %

                                   - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,05

            Seaboat quality  (Average = 1.00): 2,00

Hull form characteristics:

            Hull has low quarterdeck ,

              a normal bow and a round stern

            Block coefficient (normal/deep): 0,492 / 0,506

            Length to Beam Ratio: 8,80 : 1

            'Natural speed' for length: 26,87 kts

            Power going to wave formation at top speed: 51 %

            Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 45

            Bow angle (Positive = bow angles forward): 9,00 degrees

            Stern overhang: 0,00 ft / 0,00 m

            Freeboard (% = length of deck as a percentage of waterline length):

                                               Fore end,        Aft end

               - Forecastle:            15,00%,  32,81 ft / 10,00 m,  32,15 ft / 9,80 m

               - Forward deck:       37,50%,  32,15 ft / 9,80 m,  32,15 ft / 9,80 m

               - Aft deck:    37,50%,  32,15 ft / 9,80 m,  32,15 ft / 9,80 m

               - Quarter deck:        10,00%,  16,08 ft / 4,90 m,  16,08 ft / 4,90 m

               - Average freeboard:                      30,58 ft / 9,32 m

Ship space, strength and comments:

            Space - Hull below water (magazines/engines, low = better): 65,1%

                        - Above water (accommodation/working, high = better): 280,5%

            Waterplane Area: 39 160 Square feet or 3 638 Square metres

            Displacement factor (Displacement / loading): 148%

            Structure weight / hull surface area: 112 lbs/sq ft or 549 Kg/sq metre

            Hull strength (Relative):

                        - Cross-sectional: 0,92

                        - Longitudinal: 2,04

                        - Overall: 1,00

            Excellent machinery, storage, compartmentation space

            Excellent accommodation and workspace room

            Ship has slow, easy roll, a good, steady gun platform

            Excellent seaboat, comfortable, can fire her guns in the heaviest weather

21 x PWL-75M

21 x PFS-20B

10 x CZL-45TB

4  x WSD-9Rm

Hetman Chodkiewicz (1934)

Hetman Radziwiłł-Piorun (1935)