poniedziałek, 22 września 2014

Polityka zagraniczna i doktryna wojenna



Trzecia i ostatnia część założeń geopolitycznych dotyczy sytuacji międzynarodowej, polityki zagranicznej i doktryny wojennej. Załącznikami są: tabela porównawcza państw europejskich (i nie tylko) z syntetycznym ujęciem potencjału, zagrożeń, aspiracji i perspektyw rozwoju poszczególnych krajów oraz europejska mapka sojuszy.
Proszę mi wybaczyć, jeżeli w tabeli znajdą się jakieś sprzeczności, czy inne błędy; przez wiele lat miałem to wszystko tylko w głowie i dopiero teraz przelałem to na papier, albo raczej dysk. Za wszystkie merytoryczne uwagi będę wdzięczny, a do ewentualnie znalezionych przez Was błędów podejdę na zasadzie czterech „P” – popłaczę, przeproszę, podziękuję i poprawię.
Na końcu przedstawię w zarysie polską doktrynę wojenną ze szczególnym uwzględnieniem doktryny wojenno-morskiej.

Tabela porównawcza państw europejskich
 

PAŃSTWO
POTENCJAŁ
SOJUSZNICY
WROGOWIE
ASPIRACJE
ZAGROŻENIA
OGÓLNA SYTUACJA GEOPOLITYCZNA
PERSPEKTYWY
geograficzno-demograficzny
ekonomiczny
militarny
Królestwo Danii i Norwegii
rozległe rozczłonkowane terytorium, trudne warunki klimatyczne, słabe zaludnienie,
brak surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, wysokowydajne rolnictwo, dobrze rozwinięta flota handlowa
nieliczna armia lądowa, stosunkowo liczna, lecz przestarzała flota, nieliczne lotnictwo
Francja, Polska, Szwecja, Litwa, Turcja
Niemcy Północne, Rosja
utrzymanie całości państwa (Dania, Norwegia, Islandia), utrzymanie Szlezwiku i ewentualne przejęcie Holsztynu
dążenie Niemiec Północnych do odebrania Szlezwiku
państwo raczej słabe,  pożądane jako sojusznik z racji panowania nad wejściem na Bałtyk, sojusz z państwami silniejszymi konieczny dla utrzymania Szlezwiku,
bez większych możliwości rozwoju, przyszłość zależna od zewnętrznych konfiguracji geopolitycznych
Królestwo Szwecji
rozległe rozczłonkowane terytorium, trudne warunki klimatyczne, słabe zaludnienie,
bogate złoża rud metali, średnio rozwinięty przemysł, średnio rozwinięte rolnictwo, średnio rozwinięta flota handlowa
średnio liczna armia lądowa, stosunkowo liczna, lecz przestarzała flota, stosunkowo liczne lotnictwo
Francja, Polska, Dania, Litwa, Turcja
Niemcy Północne, Rosja
utrzymanie całości państwa (Szwecja, Finlandia, Inflanty), zapewnienie bezpieczeństwa żeglugi na Bałtyku
dążenie Rosji do odebrania Finlandii i Inflant
państwo o średnim potencjale, sojusze konieczne dla utrzymania stanu posiadania nad Bałtykiem
możliwy ograniczony rozwój, przyszłość zależna od zewnętrznych konfiguracji geopolitycznych
Imperium Rosyjskie
gigantyczne terytorium, zróżnicowane warunki klimatyczne, wielki potencjał demograficzny
nieograniczone, ale słabo zagospodarowane surowce naturalne, zacofany przemysł, niewykorzystany ogromny potencjał rolniczy, zależność handlu zagranicznego od obcych flot
wyjątkowo liczna armia lądowa, liczna, ale przestarzała flota, raczkujące lotnictwo
Niemcy Północne
Francja, Polska, Szwecja, Dania, Litwa, Turcja
ekspansja na zachód i południe, przejęcie kontroli nad Bałkanami
warunki geograficzno-demograficzne raczej wykluczają istotne zagrożenia
potencjalnie globalne mocarstwo, konieczna modernizacja ustrojowo-ekonomiczna, agresywna postawa generuje wielu wrogów, niepewna sytuacja na Dalekim Wschodzie i w Azji Środkowej,
nieograniczone możliwości rozwoju silnie zależne od ewentualnej modernizacji państwa
Zjednoczone Królestwo Anglii, Szkocji i Irlandii
izolowane terytorium macierzyste, dobre warunki klimatyczne, gęste zaludnienie, liczne i bardzo rozległe kolonie
bogate złoża węgla i rud metali, wysoko rozwinięty przemysł, wysokowydajne rolnictwo, znakomicie rozwinięta flota handlowa, olbrzymie rynki zbytu
liczna nowoczesna armia lądowa, potężna i nowoczesna flota, silne i nowoczesne lotnictwo, jednakże wszystkie te siły mocno rozproszone
brak
brak
utrzymanie równowagi sił w Europie, zachowanie istniejących kolonii, ewentualne przejęcie kolonii państw podupadających, utrzymanie rynków zbytu i swobody żeglugi na wszechoceanie
niewielkie, ewentualna konkurencja innych europejskich mocarstw przemysłowych i kolonialnych, emancypacja kolonii, konkurencja USA i Japonii
globalne mocarstwo, przy zachowaniu stanu równowagi i stanu posiadania w koloniach pozycja nienaruszalna
z powodu osiągnięcia aktualnie najwyższej pozycji, dalsze możliwości rozwoju ograniczone, w przypadku agresywniejszej postawy USA i Japonii możliwy powolny spadek znaczenia
Wielkie Księstwo Litewskie
spore terytorium, niezłe warunki klimatyczne, słabe zaludnienie
brak surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, niewydajne rolnictwo, brak floty handlowej
średnio liczna armia lądowa, praktyczny brak floty i lotnictwa
Francja, Polska, Szwecja, Dania, Turcja
Niemcy Północne, Rosja
zachowanie stanu istniejącego, część elit dąży do połączenia z Polską
ekspansjonizm rosyjski
państwo słabe, bez sojuszy niezdolne do samodzielnej egzystencji
niejasne, albo połączenie z  Polską albo wchłonięcie przez Rosję
Królestwo Niderlandów
niewielkie terytorium, dobre warunki klimatyczne, bardzo gęste zaludnienie, poważne kolonie
brak surowców naturalnych, rozwinięty przemysł, wysokowydajne rolnictwo, silna flota handlowa
nieliczna armia lądowa, stosunkowo liczna flota, nieliczne, ale nowoczesne lotnictwo, wszystkie te siły mocno rozproszone
brak
brak
utrzymanie stanu posiadania w koloniach, utrzymanie północnej części Belgii (Flandria), utrzymanie swobody żeglugi na wszechoceanie
odśrodkowe dążenia Flamandów, potencjalne zakusy Francji
państwo dobrze rozwinięte, dla zapewnienia bezpieczeństwa częściowo wbrew swoim interesom ekonomicznym ciąży w stronę Anglii
państwo raczej schyłkowe, brak możliwości istotnego rozwoju, rozważana absolutna neutralność
Królestwo Północnoniemieckie
średniej wielkości terytorium, dobre warunki klimatyczne, gęste zaludnienie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo, rozwinięta flota handlowa
liczna i nowoczesna armia lądowa, silna i nowoczesna flota, silne i nowoczesne lotnictwo
Rosja
Francja, Polska, Szwecja, Dania, Litwa, Turcja
zjednoczenie całych Niemiec pod swoim przewodnictwem, odzyskanie polskich ziem zachodnich, odzyskanie Szlezwiku, odzyskanie Alzacji i Lotaryngii, rewindykacja i rozszerzenie kolonii
utrata Holsztynu na rzecz Danii
państwo dobrze rozwinięte, najsilniejsza, agresywna część podzielonych Niemiec, dla realizacji swoich rozbudowanych aspiracji w sojuszu z Rosją
jeśli Anglia uzna, że przy podzielonych Niemcach Francja jest za silna, to istnieje możliwość przynajmniej częściowego zjednoczenia z resztą Niemiec, nazbyt agresywna polityka może doprowadzić do dalszego osłabienia lub nawet upadku
Królestwo Polskie
znaczne zwarte terytorium, dobre warunki klimatyczne, spore zaludnienie, symboliczne kolonie
bogate złoża węgla i rud metali kolorowych, złoża ropy, wysoko rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo, rozwinięta flota handlowa
liczna nowoczesna armia lądowa, dość liczna i nowoczesna flota, liczne i nowoczesne lotnictwo
Francja, Dania, Szwecja, Litwa, Turcja
Niemcy Północne, Rosja
zachowanie rozbicia Niemiec, przyłączenie Litwy, ewentualne rozszerzenie kolonii
ekspansjonizm rosyjski, rewindykacyjna polityka północnoniemiecka
państwo dobrze rozwinięte, liczące się mocarstwo europejskie, trudne położenie geopolityczne rekompensuje korzystny układ sojuszy
przewidywany stabilny rozwój, po ewentualnym przyłączeniu Litwy i braku zjednoczenia Niemiec pierwszorzędne mocarstwo europejskie
Królestwo Francji
znaczne zwarte terytorium, dobre warunki klimatyczne, gęste zaludnienie, liczne i rozległe kolonie
bogate złoża węgla  i rud żelaza, wysoko rozwinięty przemysł, silnie rozwinięta flota handlowa
bardzo liczna armia lądowa, silna i nowoczesna flota, liczne lotnictwo
Polska, Dania, Szwecja, Litwa, Turcja
Niemcy Północne, Rosja
zachowanie rozbicia Niemiec, zachowanie istniejących kolonii, ewentualne przejęcie dalszych, zachowanie części Belgii (Walonia)
rewanżyzm ewentualnie zjednoczonych Niemiec, konkurencja Anglii w koloniach, odśrodkowe dążenia Walonów
drugie mocarstwo europejskie, przodująca rola w zachodniej Europie kontynentalnej, sojusze pomagają zachować rozbicie Niemiec
przewidywany niewielki rozwój, warunkiem istnienie rozbicia Niemiec
Wielkie Księstwo Luksemburskie
małe terytorium, dobre warunki klimatyczne, nieliczna ludność
bogate złoża rud żelaza, wysoko rozwinięty przemysł, średnio rozwinięte rolnictwo
symboliczne siły zbrojne
brak
brak
zachowanie neutralności
raczej brak
państwo "ustawowo" neutralne, bez znaczenia geopolitycznego
przewidywane zachowanie istniejącego stanu
Związek Reński
średniej wielkości terytorium, dobre warunki klimatyczne, bardzo gęste zaludnienie
bogate złoża węgla, i rud metali, wysoko rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa i lotnictwo
brak
brak
zachowanie samodzielności i neutralności, w przypadku ewentualnego zjednoczenia Niemiec przejęcie przewodnictwa
zakusy zjednoczeniowe Niemiec Północnych
wysoko rozwinięte państwo przemysłowe, "gigant" ekonomiczny i "karzeł" polityczny
niejasne, na dłuższą metę nie może istnieć państwo jako "gigant" ekonomiczny i "karzeł" polityczny
Saksonia
niewielkie terytorium, dobre warunki klimatyczne, gęste zaludnienie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, wysoko rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa i lotnictwo
brak
brak
zachowanie samodzielności, w przypadku ewentualnego zjednoczenia Niemiec zachowanie autonomii
zakusy zjednoczeniowe Niemiec Północnych
dobrze rozwinięte państwo przemysłowe, bez większego znaczenia geopolitycznego
niejasne, możliwe wchłonięcie przez Niemcy Północne
Królestwo Bawarii
średniej wielkości terytorium, dobre warunki klimatyczne, gęste zaludnienie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa, słabe lotnictwo
brak
brak
zachowanie samodzielności, w przypadku prób zjednoczenia Niemiec zachowanie daleko idącej autonomii lub przyłączenie do Austro-Węgier
zakusy zjednoczeniowe Niemiec Północnych
mało znaczące państwo rolniczo-przemysłowe, bez większego znaczenia geopolitycznego
niejasne, możliwe wchłonięcie przez Niemcy Północne lub Austro-Węgry
Cesarstwo Austro-Węgierskie
duże terytorium, dobre warunki klimatyczne, liczna ludność
istotne zasoby surowców naturalnych, rozwijający się przemysł, mało wydajne rolnictwo, słaba flota handlowa
bardzo liczna armia lądowa, mocno rozwijająca się flota, raczej słabe lotnictwo
brak
brak
zachowanie istniejącego stanu posiadania, ewentualna aneksja Bośni i Hercegowiny, rewindykacja terytoriów północnowłoskich, zdobycie kolonii, utrzymanie przewodnictwa(?) w strefie niemieckojęzycznej Europy
aspiracje rosyjskie na Bałkanach, tendencje zjednoczeniowe Niemiec, dążenia odśrodkowe nieniemieckich narodów Cesarstwa, zakusy włoskie na tzw. Tyrol południowy
duże, ale słabe wewnętrznie państwo, zlepek narodowości, skomplikowane granice, pożądana modernizacja ustrojowa
państwo raczej schyłkowe, brak możliwości istotnego rozwoju, zagrożenie dezintegracją
Hospodarstwo Mołdawskie
niewielkie terytorium, dobre warunki klimatyczne, słabe zaludnienie
brak surowców naturalnych, brak przemysłu, niewydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa
brak
brak
emancypacja względem Turcji, połączenie z Wołochami i utworzenie państwa rumuńskiego
utrata częściowej samodzielności na rzecz Turcji
lenno tureckie, pod nieoficjalną "opieką" Rosji
uzyskanie samodzielności i stworzenie z Wołochami państwa rumuńskiego
Konfederacja Szwajcarska
niewielkie terytorium, trudne warunki klimatyczne, gęste zaludnienie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa, słabe lotnictwo
brak
brak
zachowanie neutralności
raczej brak
absolutnie neutralne państwo o niewielkim potencjale geopolitycznym
zachowanie neutralności, ogólny rozwój ekonomiczny
Królestwo Włoskie
średniej wielkości terytorium, dobre warunki klimatyczne, gęste zaludnienie
istotne zasoby surowców naturalnych, rozwinięty przemysł, wydajne rolnictwo, istotna flota handlowa
liczna armia lądowa, dynamicznie rozwijająca się flota, niezbyt liczne, ale nowoczesne lotnictwo
brak
brak
przyłączenie Królestwa Obojga Sycylii i Tyrolu południowego, zdobycie kolonii
rewindykacyjne dążenia Austro-Węgier
dynamicznie rozwijające się przemysłowo-rolnicze państwo, rosnący "mały tygrys" Europy
realne możliwości rozwoju, po ewentualnym przyłączeniu Obojga Sycylii, jedno z mocarstw europejskich
Imperium Tureckie
wielkie terytorium, niezbyt korzystne warunki klimatyczne, bardzo liczna ludność
bogate, ale słabo wykorzystane zasoby surowców naturalnych (ropa), mało wydajne rolnictwo, przestarzała flota handlowa
bardzo liczna, ale zacofana armia lądowa, liczna i zacofana flota, brak lotnictwa
Francja, Polska, Szwecja, Litwa, Dania
Niemcy Północne, Rosja
tylko utrzymanie stanu posiadania
ekspansja Rosji i częściowo Austro-Węgier, dążenia emancypacyjne wszystkich narodów dawniej podbitych, aspiracje kolonialne państw zachodniej i południowej Europy
wielkie, ale zacofane państwo, "kolos na glinianych nogach", kontrola nad Afryką Pólnocną, Bliskim Wschodem i Pólwyspem Arabskim tylko nominalna, sojusze i angielska zasada równowagi ratuje tymczasowo przed upadkiem
państwo całkowicie schyłkowe, bez (mało prawdopodobnej) modernizacji grozi nieuchronna dezintegracja w najbliższych latach i ograniczenie do obszaru Azji Mniejszej
Księstwo Serbii
niewielkie terytorium, dobre warunki klimatyczne, średnie zaludnienie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, niewydajne rolnictwo
średnio liczna armia lądowa, praktycznie brak lotnictwa
Czarnogóra, Grecja
Turcja, Austro-Węgry
zachowanie niepodległości, zjednoczenie narodów południowosłowiańskich pod własnym przewodnictwem
rewindykacyjne dążenia Turcji i Austro-Węgier
niezbyt silne państwo o ambicjach chyba przerastających możliwości, silni wrogowie, słabi sojusznicy
niejasne, zbytnia aktywność może doprowadzić do upadku, cierpliwość do realizacji aspiracji
Hospodarstwo Wołoskie
niewielkie terytorium, dobre warunki klimatyczne, słabe zaludnienie
skromne surowce naturalne (ropa), słaby przemysł, niewydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa
brak
brak
emancypacja względem Turcji, połączenie z Mołdawią i utworzenie państwa rumuńskiego
utrata częściowej samodzielności na rzecz Turcji
lenno tureckie, pod nieoficjalną "opieką" Rosji
uzyskanie samodzielności i stworzenie z Mołdawią państwa rumuńskiego
Królestwo Portugalii
średniej wielkości terytorium, dobre warunki klimatyczne, średnie zaludnienie, skromne pozostałości kolonii
niewielkie zasoby surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, niewydajne rolnictwo, słaba flota handlowa
nieliczna armia lądowa, przestarzała słaba flota, słabe lotnictwo
brak
brak
utrzymanie stanu posiadania w koloniach
aspiracje kolonialne silniejszych państw
słabe państwo zmierzające ku neutralności
bez większych możliwości rozwoju
Królestwo Hiszpanii
duże terytorium, niezbyt korzystne warunki klimatyczne, liczna ludność, nieliczne już kolonie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, niewydajne rolnictwo, istotna flota handlowa
średnio liczna armia lądowa, liczna, ale przestarzała flota, słabe lotnictwo, siły rozproszone
brak
brak
utrzymanie stanu posiadania w koloniach
aspiracje kolonialne silniejszych państw
niezbyt silne zacofane państwo, wymagające modernizacji
państwo raczej schyłkowe, brak większych możliwości rozwoju
Królestwo Obojga Sycylii
średniej wielkości terytorium, średnie warunki klimatyczne, średnie zaludnienie
skromne surowce naturalne, brak przemysłu, niewydajne rolnictwo, słaba flota handlowa
nieliczna armia lądowa, przestarzała słaba flota, słabe lotnictwo
brak
brak
zachowanie niepodległości
zakusy zjednoczeniowe Włoch
słabe państwo rolnicze, potrzebuje wsparcia zewnętrznego dla zachowania niezależności
raczej nieuchronne w przyszłości wchłonięcie przez Włochy
Księstwo Czarnogóry
małe terytorium, średnie warunki klimatyczne, nieliczna ludność
brak surowców naturalnych, brak przemysłu, niewydajne rolnictwo
nieliczna przestarzała armia, praktycznie brak floty, brak lotnictwa
Serbia, Grecja
Turcja
zachowanie niepodległości
rewindykacyjne dążenia Turcji
mało znaczące państwo rolnicze, bez znaczenia geopolitycznego
możliwe wejście w skład potencjalnego państwa południowosłowiańskiego
Królestwo Grecji
niewielkie terytorium, średnie warunki klimatyczne, średnie zaludnienie
brak surowców naturalnych, słaby przemysł, niewydajne rolnictwo, istotna flota handlowa
nieliczna armia, dynamicznie rozwijająca się flota, praktycznie brak lotnictwa
Serbia, Czarnogóra
Turcja
zachowanie niepodległości, przyłączenie znajdujących się pod panowaniem tureckim pozostałych ziem etnicznie greckich (Macedonia, Tracja, Epir. Cypr)
rewindykacyjne dążenia Turcji
raczej słabe państwo o wygórowanych ambicjach
do czasu upadku Turcji, brak większych możliwości rozwoju
Królestwo Gruzji
niewielkie terytorium, średnie warunki klimatyczne, średnie zaludnienie
niewielkie zasoby surowców naturalnych, słabo rozwinięty przemysł, niewydajne rolnictwo
nieliczna armia lądowa, praktycznie brak floty i lotnictwa
brak
brak
zachowanie autonomii, zdobycie niepodległości(?)
rewindykacyjne dążenia Turcji
słabe mało samodzielne państwo (protektorat rosyjski), bez znaczenia geopolitycznego
zależne od stosunku sił między Rosja, a Turcją










Dodatkowo:



















Stany Zjednoczone Ameryki (USA)
wielkie terytorium, zróżnicowane warunki klimatyczne, wielki potencjał demograficzny
nieograniczone surowce naturalne, wysoko rozwinięty przemysł, ogromny potencjał rolniczy, bardzo silna flota handlowa
liczna armia lądowa, bardzo liczna flota, silne lotnictwo
brak
brak
hegemonia polityczna i ekspansja ekonomiczna na półkuli zachodniej, ekspansja ekonomiczna na rynki wschodniej Azji, pozyskanie kolonii
konkurencja Japonii na obszarze Azji wschodniej
dynamicznie rozwijające się mocarstwo globalne, bez ambicji europejskich (doktryna nieinterwencji)
nieograniczone możliwości rozwoju










Cesarstwo Japońskie
duże terytorium, zróżnicowane warunki klimatyczne, gęste zaludnienie
brak podstawowych surowców naturalnych, rozwinięty przemysł, znaczny potencjał rolniczy, silna flota handlowa
liczna armia lądowa, liczna flota, silne lotnictwo
brak
brak
hegemonia polityczna i ekonomiczna na obszarze wschodniej Azji, opanowanie źródeł surowców naturalnych w Azji wschodniej i południowo-wschodniej
konkurencja państw zachodnioeuropejskich i USA na obszarze Azji wschodniej i południowo-wschodniej
dynamicznie rozwijające się "nowe" państwo, znaczące mocarstwo wschodnioazjatyckie
wielkie możliwości rozwoju przy spełnieniu aspiracji










Cesarstwo Chińskie
wielkie terytorium, zróżnicowane warunki klimatyczne, olbrzymi potencjał demograficzny
bogate zasoby surowców naturalnych, raczkujący przemysł, ogromny potencjał rolniczy, słaba flota handlowa
liczna ale zacofana armia lądowa, słaba flota, brak lotnictwa
brak
brak
utrzymanie stanu posiadania
ekspansja ekonomiczna lepiej rozwiniętych państw i ekspansja terytorialna Japonii
olbrzymie, ale beznadziejnie zacofane państwo, konieczna modernizacja ustrojowo-ekonomiczna
wielkie możliwości rozwoju pod warunkiem przeprowadzenia modernizacji i obronienia się przed zagrożeniami

Europejska mapka sojuszy


Ogólna doktryna wojenna:
teatr lądowy zachód - obrona przeciwko Królestwu Północnoniemieckiemu w sojuszu z Francją i Danią; teatr lądowy wschód - obrona przed Rosją w sojuszu ze Szwecją, Litwą i Turcją; teatr lądowy południe - brak istotnych zagrożeń; teatry morskie - obrona przeciwko Królestwu Północnoniemieckiemu i Rosji w sojuszu z Danią, Szwecją (niewielkie ale dość nowoczesne floty), Litwą (praktycznie brak floty) i Francją.

Rozwinięcie doktryny morskiej:
Charakter teatrów operacyjnych.
Bałtyk:
Małe morze zamknięte, duże znaczenie lotnictwa, sił lekkich, minowych i (częściowo) podwodnych, utrudnione przerzucanie sił z innych teatrów, niewielkie głębokości utrudniające działania okrętów podwodnych, zwłaszcza dużych, korzystne warunki do wojny minowej.
Kolonie:
Otwarte morza i oceany, bardzo długie linie komunikacyjne, w razie konfliktu możliwe ataki z różnych stron zarówno na transporty morskie, jak i na same kolonie.
Założenia:
  1. Obszar działań - Bałtyk i linie komunikacyjne do kolonii.
  2. Niemcy północne raczej nie użyją na Bałtyku swoich najcięższych okrętów (olbrzymie zagrożenie ze strony lotnictwa, lekkich sił morskich i podwodnych).
  3. Rosja nie będzie mogła przerzucić na Bałtyk sił z innych teatrów.
  4. Rosja będzie bardzo oszczędnie używać najcięższych okrętów - powód jak w pkt. 2).
  5. Francja nie wyśle większych sił morskich na Bałtyk .
  6. Flota polska będzie współpracować na Bałtyku głównie z flotą szwedzką.
  7. Flota duńska będzie współdziałać z flotą francuską na Morzu Północnym i u wybrzeży Norwegii i Islandii.
  8. Flota turecka będzie skazana na samą siebie na Morzu Czarnym, ewentualnie po korzystnym wyklarowaniu się sytuacji na innych akwenach będzie ją mogła wesprzeć flota francuska.
  9. Flota polska będzie współpracować z flotą francuską celem ochrony linii komunikacyjnych do kolonii obu tych państw.
Bazy własne:
- duże - Gdynia, Piława;
- mniejsze - Hel, Kołobrzeg;
- pomocnicze - Puck, Ustka, Darłowo, Łeba;
- rezerwowe (handlowe) - Królewiec, Gdańsk;
- sojusznicze  - wg doktryny sojuszników.
Główne zagrożenia:
- przerwanie komunikacji ze Szwecją (ruda żelaza);
- przerwanie komunikacji z koloniami;
- bezpośredni atak na kolonie;
- opanowanie przez nieprzyjaciela baz morskich od strony lądu;
- po ewentualnym opanowaniu Danii przez Niemcy, blokada Cieśnin Duńskich.
Planowane działania:
a) obrona baz własnych (Gdańsk, Hel, Piława, dla Kołobrzegu bardzo trudna); siły - artyleria nadbrzeżna, okręty obrony wybrzeża, pola minowe, małe okręty podwodne, lekkie siły torpedowe, lotnictwo,
b) obrona własnych linii komunikacyjnych (przede wszystkim ze Szwecją /ruda żelaza/ i do kolonii); siły - niszczyciele eskortowe, patrolowce (z funkcją ścigaczy okrętów podwodnych), duże trałowce, lotnictwo, tzw. dalsze przykrycie za pomocą niszczycieli i krążowników,
c) zwalczanie żeglugi nieprzyjacielskiej; siły - okręty nawodne, podwodne i lotnictwo,
d) minowanie ofensywne (podejścia do baz nieprzyjaciela, trasy  konwojowe, zagrody w cieśninach); siły - minowe nawodne i podwodne,
e) minowanie defensywne (podejścia do własnych baz  i wybrzeże); siły - j.w.,
f) ogólne zwalczanie sił nieprzyjaciela; siły - wszelkie dostępne,
g) przeciwdziałanie nieprzyjacielskiej wojnie minowej; siły - trałowce,
h) przeciwdziałanie nieprzyjacielskiej wojnie podwodnej; siły - patrolowce, niszczyciele eskortowe, lotnictwo,
i) blokada sił nieprzyjacielskich w bazach (Zatoki Fińska, Pomorska, Lubecka); siły - wszelkie dostępne,
j) współpraca z morskimi skrzydłami wojsk lądowych; siły - j.w.,
Pożądany charakter jednostek floty:
> przewaga taktyczno-techniczna nad jednostkami wroga w odpowiednich klasach,
> maksymalna, możliwa do uzyskania prędkość, umożliwiająca pogoń za jednostką słabszą lub uchylenie się od walki z jednostkami silniejszymi,
> okręty podwodne z uwagi na charakter akwenu o wyporności poniżej 1 000 t  (optimum 300-600 t),
> silna obrona plot. na wszystkich dystansach,
> dla okrętów przeznaczonych zasadniczo na Bałtyk rezygnacja z dużego zasięgu, dzielności morskiej i komfortu załogi (mały akwen, wystarczająca ilość baz),
> dla jednostek przeznaczonych zasadniczo do kolonii duży zasięg i dzielność morska,
> znaczna ilość jednostek lekkich (z uwagi na charakter akwenu itd.).
Uwagi ogólne:
Konieczne silne lotnictwo morskie, artyleria nadbrzeżna dużych kalibrów (ponad 12”) oraz skuteczna obrona plot. 

JKS

sobota, 20 września 2014

Charakterystyka państwa polskiego



CHARAKTERYSTYKA PAŃSTWA



Ustrój polityczny.

Dziedziczna monarchia konstytucyjna. Liberalna konstytucja. Głową państwa król posiadający inicjatywę ustawodawczą (edykty) i ograniczone prawo weta do ustaw sejmowych. Władzą ustawodawczą parlament (Sejm i Senat). Sejm posiada inicjatywę ustawodawczą (ustawy) i ograniczone prawo weta do edyktów królewskich. Senat posiada ograniczone prawo weta do edyktów i ustaw. Sejm pochodzi w całości z wyboru, a Senat w połowie z wyboru i w połowie z mianowania przez króla. Prawa wyborcze przysługują wszystkim obywatelom płacącym podatki. Czynne prawo wyborcze od 21 lat, bierne do Sejmu od 25 lat, a do Senatu od 30 lat. Władzą wykonawczą rząd (rada ministrów) z premierem na czele powoływana przez króla i zatwierdzana przez Sejm. Odwołać rząd w całości lub jego członka może Sejm z własnej inicjatywy lub na wniosek króla. Niezależny 3-instancyjny wymiar sprawiedliwości, Najwyższymi organami: Najwyższy Sąd Apelacyjny i Trybunał Stanu.

Gospodarka.

Przemysł.

Główne bogactwa naturalne: bogate złoża węgla kamiennego (Górny Śląsk), bogate złoża rudy cynku i ołowiu (Górny Śląsk, Małopolska), bogate złoża rudy miedzi (Dolny Śląsk, kolonia Bougainville’a), bogate złoża siarki (Sandomierskie), bogate złoża soli kamiennej (Małopolska, Kujawy), znaczne złoża ropy naftowej (Podkarpacie, Ziemia Lubuska), bogate złoża rudy cyny (kolonia Belitung), znaczne zasoby leśne i surowców skalnych, nieeksploatowane na razie złoża węgla brunatnego (Wielkopolska, Dolny Śląsk) i gazu ziemnego (Podkarpacie, Ziemia Lubuska, Małopolska). Ponadto: średnio zasobne i niezbyt wartościowe złoża rud żelaza (Częstochowa, Łęczyca, Świętokrzyskie, Suwalszczyzna),niewielkie złoża soli potasowych, fosforytów, złota (kolonia Bougainville’a). Główne gałęzie przemysłu: hutniczy i metalurgiczny (Górny i Dolny Śląsk, Świętokrzyskie, Małopolska, Elbląg, Suwałki), maszynowy, w tym zbrojeniowy i okrętowy (Górny Śląsk, Świętokrzyskie, Lubelskie, Małopolska, Augustów, Poznań, Warszawa, Gdańsk, Elbląg), chemiczny w tym petrochemiczny (Podkarpacie, Górny Śląsk, Małopolska, Puławy), włókienniczy i tekstylny (Dolny Śląsk, Podlasie, Toruń, Piotrków Trybunalski, Bielsko), drzewny i papierniczy (Mazury, Pomorze, Wielkopolska), spożywczy w tym browarniczy i gorzelniany (na terenie całego kraju). Ponadto: przemysł skórzany, mineralny w tym hutnictwo szkła i przemysł materiałów budowlanych.

Rolnictwo.

Struktura własnościowa: ok. 70% gruntów zajmują indywidualne gospodarstwa chłopskie, pozostałe 30% wielka własność oddająca część ziemi w dzierżawę chłopom, a na pozostałej prowadząca gospodarkę za pomocą pracowników najemnych. Główne uprawy: pszenica, żyto, ziemniaki, buraki cukrowe, kukurydza, warzywa i owoce, len i konopie. Ponadto: jęczmień, owies, rzepak, tytoń, chmiel, winorośl i słoneczniki. W hodowli głównie: bydło rogate, trzoda chlewna, owce, konie, drób i pszczoły. Ponadto: kozy, osły i zwierzęta futerkowe. Rybołówstwo: dobrze rozwinięte zarówno morskie (śledzie, flądry, dorsze, szproty) jak i śródlądowe, liczne stawy hodowlane. Leśnictwo: większość lasów w rękach prywatnych lecz eksploatowanych pod nadzorem państwowej służby leśnej.

Handel zagraniczny.

Główne przedmioty eksportu: węgiel kamienny, wyroby metalurgiczne (stal, cynk i ołów, miedź, cyna), maszyny w tym okręty i uzbrojenie (tylko do wybranych odbiorców!), wyroby tekstylne (wełniane i lniane), papier, pszenica, żyto, cukier, owoce, mięso, piwo i wyroby spirytusowe. Ponadto: owies, warzywa, tłuszcze i produkty leśne. Główne przedmioty importu: rudy żelaza, bawełna. Ponadto: ropa naftowa, jedwab, herbata, kawa, wino, oliwa, cytrusy i wyroby luksusowe.

Infrastruktura.

Bardzo dobrze rozwinięta sieć kolejowa i drogowa, dobrze rozwinięta sieć wodnych dróg śródlądowych. Stosunkowo duża i nowoczesna flota handlowa, rozwinięta infrastruktura morska (porty i przystanie urządzenia nawigacyjne). Bardzo dobrze działająca poczta i sieć telegraficzna.

Społeczeństwo.

Wyznania.

Pełny rozdział kościoła od państwa. Pełna tolerancja światopoglądowa ze strony państwa. Główne wyznania: rzymsko-katolickie ok. 65%, prawosławne ok. 10%, ewangelicko-augsburskie ok. 5%, mojżeszowe ok. 5%, greko-katolickie ok. 3%, inne ok. 2%, brak wyznania ok. 10%.

Administracja.

Sprawna terenowa administracja 4-szczeblowa; wieś > gmina/miasto > powiat/miasto na prawach powiatu > województwo. Do poziomu gminy/miasta i w miastach na prawach powiatu administracja samorządowa.

Nauka i oświata.

Bardzo wysoki poziom; 9 uczelni poziomu akademickiego (studia I, II i III stopnia), 16 szkól wyższych (studia I stopnia), powszechna oświata na szczeblu średnim i podstawowym. Szkolnictwo wyższe autonomiczne, średnie i podstawowe państwowe i prywatne pod państwowym nadzorem. Brak ingerencji kleru w nauczanie. Istnieje Akademia Naukowa gromadząca największych uczonych wszystkich dyscyplin naukowych. Biblioteki państwowe w każdej gminie/mieście.

Kultura.

Liczne tatry, opery, filharmonie i rozwijająca się sieć kinowa. Liczne państwowe i prywatne galerie sztuki, rozbudowana sieć muzealna.

Zdrowie i opieka społeczna.

Liczne szpitale (co najmniej jeden w każdym powiecie) i domy opieki (przytułki i sierocińce). Większość tych zakładów państwowa, pozostała część prowadzona przez zgromadzenia zakonne pod nadzorem państwowym. Ubezpieczenia społeczne w rękach prywatnych pod niewielką kontrolą państwa, każdy obywatel może ubezpieczać się indywidualnie, brak przymusu ubezpieczenia. Osoby nie ubezpieczające się robią to na własne ryzyko. Niewielka ilość przedszkoli i żłobków, większość matek nie pracuje.

Siły zbrojne.

Armia lądowa.

Nowoczesna pod względem organizacji, wyszkolenia i techniki armia stała z poboru oraz liczne wyszkolone rezerwy. Służba 2-letnia + 8 lat w rezerwie pierwszego rzutu (jednostki liniowe) + 15 lat w rezerwie drugiego rzutu (jednostki terytorialne i zaplecze).

Lotnictwo.

Dynamicznie rozwijający się, nowoczesny rodzaj sił zbrojnych. Personel częściowo zawodowy, częściowo z poboru. Służba 3-letnia + 7 lat w rezerwie pierwszego rzutu (jednostki liniowe) + 15 lat w rezerwie drugiego rzutu (zaplecze).

Marynarka.

W miarę nowoczesna i stosunkowo liczna. Personel w większości zawodowy, uzupełniony poborowymi. Służba 3-letnia + 7 lat w rezerwie pierwszego rzutu (jednostki liniowe) + 15 lat w rezerwie drugiego rzutu (zaplecze).

Szkolnictwo wojskowe. 
Dobrze rozwinięte i nowoczesne. Unitarne 1-roczne szkoły podchorążych, po ukończeniu których kontynuuje się naukę w jednej z 7 szkól oficerskich 2-letnich (w lotnictwie i marynarce wojennej 3-letnich). Dodatkowo 2-letnia Akademia Sztabu Generalnego kształcąca oficerów na wyższe stanowiska dowódcze i przede wszystkim sztabowe. Powszechne szkolenie podchorążych rezerwy wśród absolwentów szkół wyższych.

Posiadana matura uprawnia do skróconej 1-rocznej służby wojskowej.

Kolonie.

Liczne choć niewielkie: wyspa Belitung /Archipelag Sundajski/ (ruda cyny, kauczuk, ryż, olej palmowy, kakao, kokosy, korzenie, herbata), wyspa św. Bartłomieja /Karaiby/ (trzcina cukrowa, kauczuk), wyspa Bougainville’a /Salomony/ (ruda miedzi, złoto, ryż, olej palmowy, kakao, kokosy, korzenie), Togo /Afryka Zachodnia/ fosforyty, bawełna, kawa, kakao i orzeszki ziemne, Nauru /Mikronezja/ fosforyty oraz dobre położenie na trasie z kolonii wschodnioindyjskich do Kanału Panamskiego (który za dwa lata będzie otwarty),Samoa /Polinezja/ kauczuk, kakao, kokosy i kava oraz dobre położenie na trasie z kolonii wschodnioindyjskich do Przylądka Horn.
Ponadto liczne stacje zaopatrzeniowe własne i w portach sojuszniczych. Raczej nie przewiduje się rozszerzania posiadłości kolonialnych. W XX w. powoli stawać się będą już przeżytkiem.

Polska - gospodarka

 Polska - komunikacja

Polska - obronność

Kolonie
 W następnym poście będą zagadnienia polityki zagranicznej i doktryna wojenna.

JKS

Moja alternatywna historia państwa polskiego



SKRÓCONA ALTERNATYWNA HISTORIA PAŃSTWA POLSKIEGO XIII-XX w.

- wiek XIII > pewien książę mazowiecki do walki z Prusami sprowadza nie Krzyżaków, ale jednego z piastowskich książąt śląskich, który stracił swoje dziedzictwo i szuka dla siebie
i wiernych poddanych "miejsca na ziemi"; książę ten uposażony niewielkim nadaniem ziemskim na pograniczu Prus i Mazowsza czyni mniej więcej to, co czynili Krzyżacy, rozszerzając stopniowo swoją domenę na północ i wschód;
- wiek XIV > na skutek podboju ziem Pruskich oraz mariaży z księżniczkami mazowieckimi państwo (nazwijmy je Księstwem Mazurskim) obejmuje obszary dzisiejszych Mazur, Warmii, Suwalszczyzny, Obwodu Kaliningradzkiego i północnych skrawków Mazowsza; na zachodzie broni się przed naporem Marchii Brandenburskiej;
- wiek XV > po serii przeważnie zwycięskich wojen nasze Księstwo opiera swą granicę zachodnią na dolnej Wiśle i zdobywa Kujawy;
- wiek XVI > Księstwo tworzy sojusze z istniejącymi jeszcze księstwami pomorskimi (Słupskie, Lęborsko-Bytowskie) i w zwycięskiej wojnie odrzuca Brandenburczyków /Niemców na linię: Odra od jej ujścia do ujścia do niej Warty, Warta od jej ujścia do Odry do ujścia do niej Noteci i Noteć; po wygaśnięciu dynastii książąt pomorskich, państwo przybiera nazwę Królestwa Mazursko-Pomorskiego;
- wiek XVII > czasy pokoju stymulują rozwój wewnętrzny; zanika całkowicie pańszczyzna, kwitną miasta, rzemiosła i handel, rośnie siła ekonomiczna i militarna; w drugiej połowie wieku Królestwo nasze wspomaga wydajnie Polskę w walce z Turkami;
- wiek XVIII > Polska po przegranych wojnach z Rosją traci prawie całe Kresy Wschodnie
 i ogólnie mocno podupada; wśród światłych Polaków rodzi się myśl o ratowaniu tego, co zostało z państwa poprzez unię personalną i ścisły sojusz z naszym królestwem; mimo oporu zachowawczej części elit polskich, dochodzi to do skutku; później następuje zupełne zjednoczenie obu królestw pod nazwą Królestwa Polskiego ze stolicą w Warszawie i zaczyna się trudny proces unifikacji;
- I poł. XIX wieku  > ostatecznie zwycięża w połączonej Polsce model ustrojowy składnika silniejszego i żywotniejszego; państwo niemieckie się jednoczy, rośnie w siłę i grozi Austrii odebraniem m.in. Śląska; zagrożona Austria stara się o sojusz z Polską, skutkiem czego jest wygrana wojna z Niemcami; Polska zajmuje ziemie między dolną Wartą a Śląskiem, Austria "płaci" za sojusz z Polską ustanowieniem na obszarze Śląska kondominium polsko-austriackiego; rozpoczyna się w Polsce rewolucja przemysłowa;
- II poł. XIX wieku > wobec zagrożenia ze strony Rosji sojusz Polski, Szwecji (ciągle władającej Inflantami) i Turcji, zwycięska wojna z Rosją, odzyskanie przez Polskę Ukrainy zachodniej, traktat pokojowy (gwarantowany przez pozostałe mocarstwa europejskie) ustanawia odrodzenie Wlk. Ks. Litewskiego (Litwa właściwa + Białoruś), pod warunkiem wyrzeczenia się prawa Polski do jego przyłączenia; wobec stałego zagrożenia ze strony Niemiec, do sojuszu polsko-szwedzko-tureckiego przyłącza się Francja i Dania;
- I pol. XX wieku > wykorzystując postępujące osłabienie Austro-Węgier, Polska uzyskuje pełną suwerenność nad Śląskiem; Niemcy w sojuszu z Rosją wywołują wielką wojnę, po drugiej stronie sojusz francusko-polsko-szwedzko-duńsko-turecki, pozostałe państwa neutralne, Rosja widząc niekorzystny przebieg zmagań w porę się z wojny wycofuje, ponosząc jedynie niewielkie straty terytorialne na rzecz Turcji, klęska Niemiec, Szlezwig dla Danii, państwo niemieckie podzielone na cztery części. 

Poniżej uproszczona mapka "mojej" Europy. Rozwinięcie tematu i pozostałe mapki będą w następnym poście, oczywiście jeśli ta historia wzbudzi zainteresowanie.



 JKS