Niderlandzkie krążowniki lekkie typu Halmahera 1941 (3 jednostki)
Duże, silnie uzbrojone i opancerzone
lekkie krążowniki. Stosunkowo duży zasięg pozwala im na efektywną współpracę z
zespołami okrętów liniowych i lotniskowców, a spora prędkość maksymalna umożliwia współpracę z niszczycielami. Pewną wadą są – delikatnie mówiąc –
umiarkowane właściwości morskie, ale zawsze jest coś za coś. Liczne i nowoczesne uzbrojenie plot,
umożliwia zarówno udział w grupowej obronie plot, jak i skuteczną samoobronę.
Na etapie projektowania, ścierały się
poglądy na temat wyposażenia lotniczego tego okrętu. W końcu, zakładając
współpracę tych krążowników z własnymi okrętami liniowymi i lotniskowcami, z
wyposażenia lotniczego zrezygnowano.
Nowością na okrętach tego typu jest wczesna
wersja radaru, oznaczona jako BeD-1u. Założeniem było, aby pozwalała ona
jednocześnie na wczesne wykrywanie okrętów i samolotów wroga, wspomagała
kierowanie ogniem, a także usprawniała nawigację w warunkach braku widoczności
(noc, mgła). Optymizm projektantów i konstruktorów tego urządzenia, nie znalazł
jednak potwierdzenia w praktyce. Stosunkowo najlepiej udawało się kontrolować
cele powietrzne, ale to i tak z odległości niewiele przekraczającej możliwość
ich optycznego wykrycia. Niemniej, dzięki zebranym doświadczeniom, można mieć
nadzieję na pojawienie się w niedalekiej przyszłości doskonalszych i bardziej
wyspecjalizowanych okrętowych urządzeń radarowych.
Dwie jednostki tego typu zostały zbudowane w
stoczni NV Wilton Dok- en Werf Maatschappij w Schiedam, a jedna w stoczni Koninklijke
Maatschappij De Schelde we Vlissingen. Przydzielone zostają do Dowództwa Sił Operacyjnych.
Opis techniczny.
Kadłub
Gładkopokładowy, o umiarkowanym wydłużeniu
i pełnotliwości.
Napęd
Osiem kotłów olejowych Burgerhout w
czterech kotłowniach oraz cztery zestawy turbin parowych Werkspoor z
przekładniami w czterech maszynowniach. Pomieszczenia napędu są rozmieszczone w
następujący sposób (licząc od dziobu): 2K-2M-2K-2M.
Biorąc za okręty porównawcze,
brytyjskie krążowniki lekkie typu Southampton,
wyliczono współczynnik zwiększający do prędkości w wysokości 1,033. Ponadto, z
uwagi na wyposażony w gruszkę dziobową kadłub, uzyskano dodatkowy współczynnik
zwiększający 1,029. Łączny współczynnik zwiększający wynosi 1,033 x 1,029 =
1,063.
Uzbrojenie
Na okręcie zamontowano:
-
4xIIIx149/50 Bofors/Wilton-Fijenoord P1921, przy
elewacji maksymalnej 45o donośność pociskiem HE 46,7 kg wynosi 26010
m;
-
4xIIx105/50 Wilton-Fijenoord/Hazemeyer P1938, przy elewacji 45o donośność pociskiem HE 16,00
kg wynosi 18200 m, a przy elewacji maksymalnej 85o donośność pionowa
tym samym pociskiem wynosi 11340 m;
-
8xIIx40/60 Bofors/Wilton-Fijenoord/Hazemeyer P1937, przy elewacji 45o donośność
pociskiem HE 0,93 kg wynosi 9830 m, a przy elewacji maksymalnej 85o
donośność pionowa tym samym pociskiem wynosi 7160 m;
- 8xIIx20/60 Madsen/Westoever
P1938, przy elewacji 45o donośność pociskiem HE 0,16 kg
wynosi 4700 m, a przy elewacji maksymalnej 85o donośność pionowa tym
samym pociskiem wynosi 3050 m;
-
2xIIIxwt533 mm.
Do kierowania ogniem zamontowano dwa
główne dalocelowniki optyczne o bazie 5,6 m oraz dwa optyczne dalocelowniki pomocnicze z
funkcją plot o bazie 4,1 m. Ponadto, posadowione w superpozycji wieże artylerii
głównej, posiadają dalmierz optyczny o bazie 5,9 m.
Opancerzenie
Jak w raporcie i na rysunku.
Inne
Na okręcie zainstalowano pięć radiostacji, dwa radionamierniki oraz
radar uniwersalny.
Halmahera, Netherlands light cruiser laid down 1939, launched 1940,
completed 1941 (engine 1940)
Displacement:
8 401 t light;
8 912 t standard; 10 274 t normal; 11 363 t full load
Dimensions: Length (overall / waterline) x beam x draught (normal/deep)
(594,44 ft / 588,91 ft)
x 61,35 ft x (20,67 / 22,08 ft)
(181,19 m / 179,50 m) x
18,70 m x (6,30 / 6,73 m)
Armament:
12 - 5,87" / 149 mm
50,0 cal guns - 102,96lbs / 46,70kg shells, 250 per gun
Quick firing guns in turret on barbette
mounts, 1921 Model
4 x 3-gun mounts on centreline ends, evenly
spread
2 raised
mounts - superfiring
8 - 4,13" / 105 mm 46,0
cal guns - 35,27lbs / 16,00kg shells, 500 per gun
Dual purpose guns in deck mounts, 1933 Model
4 x Twin mounts on sides, evenly spread
4 raised
mounts
16 - 1,57" / 40,0 mm
60,0 cal guns - 2,05lbs / 0,93kg shells, 2 500 per gun
Anti-air guns in deck mounts, 1937 Model
8 x Twin mounts on sides, evenly spread
8 raised
mounts
16 - 0,79" / 20,0 mm
60,0 cal guns - 0,34lbs / 0,16kg shells, 4 000 per gun
Anti-air guns in deck mounts, 1938 Model
4 x Twin mounts on sides, evenly spread
2 raised
mounts
4 x Twin mounts on sides, evenly spread
4 double
raised mounts
Weight of broadside 1 396
lbs / 633 kg
Main Torpedoes
6 - 21,0" / 533 mm,
23,56 ft / 7,18 m torpedoes - 1,587 t each, 9,523 t total
In 2 sets of deck
mounted side rotating tubes
Armour:
- Belts: Width (max) Length
(avg) Height (avg)
Main: 4,13" / 105 mm 400,92 ft / 122,20 m 9,02
ft / 2,75 m
Ends: Unarmoured
Upper: 1,97" / 50 mm 194,23 ft / 59,20 m 7,87 ft
/ 2,40 m
Main Belt covers 105% of normal length
Main belt does not fully cover magazines and
engineering spaces
- Torpedo Bulkhead - Additional
damage containing bulkheads:
1,50"
/ 38 mm 400,92 ft / 122,20 m 20,51 ft / 6,25 m
Beam between torpedo
bulkheads 45,60 ft / 13,90 m
- Gun armour: Face (max) Other gunhouse (avg) Barbette/hoist
(max)
Main: 1,97" / 50 mm 0,98" / 25 mm 1,97"
/ 50 mm
2nd: 0,51" / 13 mm -
-
- Armoured deck - multiple
decks:
For and Aft decks:
1,50" / 38 mm
- Conning towers: Forward
4,13" / 105 mm, Aft 1,50" / 38 mm
Machinery:
Oil fired boilers,
steam turbines,
Geared drive, 4 shafts,
80 000 shp / 59 680 Kw = 34,69 kts
Range 9 600nm at
15,00 kts
Bunker normal =
1 238 tons, at max displacement = 2 229 tons
Complement:
509 - 663
Cost:
£4,367 million /
$17,467 million
Distribution of weights at normal displacement:
Armament: 484 tons,
4,7%
- Guns: 465 tons, 4,5%
- Weapons: 19 tons, 0,2%
Armour: 2 018
tons, 19,6%
- Belts: 754 tons, 7,3%
- Torpedo bulkhead: 455 tons, 4,4%
- Armament: 181 tons, 1,8%
- Armour Deck: 571 tons, 5,6%
- Conning Towers: 57 tons, 0,6%
Machinery: 2 139
tons, 20,8%
Hull, fittings &
equipment: 3 883 tons, 37,8%
Fuel, ammunition &
stores: 1 749 tons, 17,0%
Miscellaneous weights:
0 tons, 0,0%
Overall survivability and seakeeping ability:
Survivability
(Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
9 392 lbs / 4 260 Kg = 93,0 x 5,9 " /
149 mm shells or 2,0 torpedoes
Stability (Unstable if
below 1.00): 1,10
Metacentric height 2,9
ft / 0,9 m
Roll period: 15,2
seconds
Steadiness - As gun platform (Average = 50 %): 72 %
-
Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,50
Seaboat quality (Average = 1.00): 1,19
Hull form characteristics:
Hull has a flush deck,
an extended bulbous bow and large transom
stern
Block coefficient
(normal/deep): 0,482 / 0,494
Length to Beam Ratio:
9,60 : 1
'Natural speed' for
length: 27,84 kts
Power going to wave
formation at top speed: 57 %
Trim (Max stability =
0, Max steadiness = 100): 60
Bow angle (Positive =
bow angles forward): 13,00 degrees
Stern overhang: 0,00 ft
/ 0,00 m
Freeboard (% = length
of deck as a percentage of waterline length):
Fore
end, Aft end
- Forecastle: 16,00%, 23,95 ft /
7,30 m, 21,98 ft / 6,70 m
- Forward deck: 34,00%, 21,98 ft / 6,70
m, 21,00 ft / 6,40 m
- Aft deck: 34,00%, 21,00 ft / 6,40 m, 21,00 ft / 6,40 m
- Quarter deck: 16,00%, 21,00 ft /
6,40 m, 21,00 ft / 6,40 m
- Average freeboard: 21,45 ft / 6,54 m
Ship tends to be wet
forward
Ship space, strength and comments:
Space - Hull below water (magazines/engines, low =
better): 112,7%
- Above
water (accommodation/working, high = better): 191,4%
Waterplane Area:
24 611 Square feet or 2 286 Square metres
Displacement factor
(Displacement / loading): 133%
Structure weight / hull
surface area: 105 lbs/sq ft or 511 Kg/sq metre
Hull strength
(Relative):
-
Cross-sectional: 0,96
-
Longitudinal: 1,68
- Overall:
1,02
Cramped machinery,
storage, compartmentation space
Excellent accommodation
and workspace room
Ship has slow, easy
roll, a good, steady gun platform
Halmahera (1941)
Soembawa (1941)
Ceram (1941)
