Globalne zestawienie sił – 10.1944

Globalne zestawienie sił  – 10.1944

Ponieważ zakończona właśnie wojna spowodowała spore zmiany ilościowe w zaangażowanych w nią flotach, a inne mocarstwa morskie też w tym czasie nie „zasnęły”, uznałem za potrzebne przedstawienie aktualnego globalnego zestawienia sił morskich państw istotnie liczących się na morzach i oceanach.

Ostatnio publikowane (w 1942 roku blogowym) zestawienie, zostało rozszerzone o pozycję „samoloty”, które – jak pokazała zakończona właśnie wojna – uzyskały status ważnego elementu morskiej potęgi. Wykazane w zestawieniu liczby dotyczą jedynie lotnictwa morskiego, a tam, gdzie takowe oficjalnie nie istnieje, realnie bezpośrednio współdziałającego z flotą.

PAŃSTWO	BB	BC	CV	CA	CL	DD	TB	SS	L
Francja	5	2	2	7	11	70	12	96	400
Niemcy Północne	2			8	7	50	28	91	405
Włochy	5	1		7	18	89	15	110	109
Japonia	2	1	6	4	9	105	5	50	480
Rosja	3	1		7	4	56	20	162	240
Wielka Brytania	15	3	10	15	50	184		119	1100
Stany Zjednoczone AP	16	2	14	18	41	162		143	1360
Chiny		1		1	6	20	3	18	180
Polska	7	5	19	13	36	152	12	105	2075
Legenda:	BB -	pancerniki (bez pancerników obrony wybrzeża i monitorów)
	BC -	krążowniki liniowe
	CV -	lotniskowce (w tym lekkie i eskortowe)
	CA -	krążowniki ciężkie
	CL -	krążowniki lekkie (w tym plot, lecz bez minowych)
	DD -	niszczyciele (w tym eskortowe)
	TB -	torpedowce
	SS -	okręty podwodne (w tym podwodne stawiacze min)
	L -	samoloty lotnictwa morskiego (w tym pokładowe)

Jak widać, Chiny znalazły się w tym doborowym towarzystwie niejako „na kredyt”, ale mając na uwadze ich potencjał rozwojowy, nie bez istotnej przyczyny.

Podsumowanie wojny

Podsumowanie wojny

Poniżej, takie „na szybko” podsumowanie zakończonego właśnie konfliktu zbrojnego.

Bilans strat.

Przedstawiam poniżej końcowy bilans strat wojennych uczestników wojny. Wnikliwych Czytelników uprzedzam, że może się on różnić od publikowanych wcześniej zestawień okresowych. Wynika to z takich przyczyn, jak: nieuwzględnianie w częściowych bilansach osób zaginionych, brak w czasie wojennym pełnych i wiarygodnych informacji, konieczność zachowania tajemnicy wojskowej itp.

Po stronie polskiej:

- zatopionych: 1 pancernik, 2 lotniskowce, 1 ciężki krążownik, 3 lekkie krążowniki, 1 krążownik plot, 1 kanonierka, 1 kanonierka rzeczno-morska, 8 niszczycieli, 2 niszczyciele eskortowe, 9 okrętów podwodnych, 1 podwodny stawiacz min, 2 eskortowce, 1 patrolowiec, 5 kutrów patrolowych, 6 ścigaczy torpedowych, 3 ścigacze artyleryjskie, 1 duży okręt desantowy, 6 średnich okrętów desantowych, 17 małych okrętów desantowych, 38 kutrów desantowych, 4 trałowce desantowe, 3 holowniki, 18 statków;

- zestrzelonych lub zniszczonych na ziemi 1777 samolotów;

- zabitych 39872,  wziętych do niewoli 706, zaginionych 1297 żołnierzy;

- zabitych 26 osób cywilnych.

Po stronie chińskiej:

- zatopionych: 1 lekki krążownik, 2 niszczyciele, 1 niszczyciel eskortowy, 3 torpedowce, 10 okrętów podwodnych, 1 patrolowiec, 4 ścigacze artyleryjskie, 9 ścigaczy torpedowych, 1 kuter trałowy, 1 duży okręt desantowy, 4 średnie okręty desantowe, 6 małych okrętów desantowych, 14 kutrów desantowych, 49 statków;

- zestrzelonych lub zniszczonych na ziemi 895 samolotów;

- zabitych 456441,  wziętych do niewoli 38254, zaginionych 22671 żołnierzy;

- zabitych 57360 osób cywilnych.

Po stronie rosyjskiej:

- zatopionych: 1 niszczyciel, 3 OP, 1 eskortowiec, 7 ścigaczy torpedowych, 1 trałowiec, 5 okrętów desantowych, 3 statki;

- zestrzelonych lub zniszczonych na ziemi 72 samoloty;

- zabitych 20266,  wziętych do niewoli 487, zaginionych 2225 żołnierzy;

- zabitych 7 osób cywilnych.

Po stronie japońskiej:

- zatopionych: 7 pancerników, 3 krążowniki liniowe, 16 lotniskowców, 3 transportowce wodnosamolotów, 11 ciężkich krążowników, 14 lekkich krążowników, 3 kanonierki, 31 niszczycieli, 3 niszczyciele eskortowe, 7 torpedowców, 61 okrętów podwodnych, 24 stawiacze min, 12 trałowców, 13 patrolowców, 44 dozorowce, 35 ścigaczy torpedowych, 2 holowniki, 238 statków;

- zestrzelonych lub zniszczonych na ziemi 4239 samolotów;

- zabitych 435121,  wziętych do niewoli 65924, zaginionych 44715 żołnierzy;

- zabitych 39600 osób cywilnych.

Po stronie syjamskiej:

- zatopionych: 2 pancerniki obrony wybrzeża, 1 krążownik lekki, 1 kanonierka, 8 torpedowców, 2 okręty podwodne, 2 patrolowce, 6 trałowców, 1 ścigacz torpedowy, 1 holownik, 16 statków;

- zestrzelonych lub zniszczonych na ziemi 48 samolotów;

- zabitych 2694,  wziętych do niewoli 28, zaginionych 93 żołnierzy;

- zabitych 719 osób cywilnych.

Łączna liczba strat w ludziach (grubo ponad milion zabitych i zaginionych) stawia tę wojnę na drugim miejscu najbardziej krwawych konfliktów (mojego!) XX w., zaraz po wielkiej wojnie w latach 1914-18.

Skutki polityczne.

Japonia

Straciła budowaną od co najmniej kilkunastu lat pozycję trzeciego mocarstwa świata, niemniej pozostanie ważnym graczem politycznym w regionie. Straty terytorialne, militarne i ekonomiczne są bardzo dotkliwe. Nie wcześniej, niż po jednym pokoleniu będzie mogła odbudować swoją światową pozycję polityczno-militarną. Wobec ubóstwa własnych zasobów naturalnych, pozostanie mocno uzależniona od międzynarodowej wymiany handlowej.

Syjam

Pozostanie prawie tym, czym był; czyli lekko skompromitowanym, trzeciorzędnym graczem na arenie międzynarodowej. Gdyby wykazał więcej rozsądku, mógłby stać się kluczowym czynnikiem wspomagającym dążenia niepodległościowe innych krajów Azji Południowo-Wschodniej. Mocno podupadł prestiż monarchii; czyżby szykowała się tam rewolucja?

Chiny

Odzyskały utracone po roku 1894 terytoria oraz – co może ważniejsze – wiarę w siebie. Pomimo znacznych (choć relatywnie niskich) strat osobowych i ekonomicznych, mogą szybko wyrosnąć na drugie (obok Japonii) mocarstwo regionalne. Wymuszona przez wojnę intensyfikacja polskiej pomocy organizacyjno-technologicznej, pozwoli na dalszą modernizację szeroko rozumianych struktur państwowych tego „śpiącego tygrysa”

Polska

Na pierwszy rzut oka, wygląda to trochę na pyrrusowe zwycięstwo. Dźwigając na swoich barkach główny ekonomiczny ciężar wojny, prawie nic nie zyskała terytorialnie i doraźnie niewiele politycznie. Wyraźnie wzrósł jedynie jej prestiż polityczno-militarny i umocnił ją na silnej trzeciej pozycji w świecie. Jednakże, im dalej w przyszłość sięgniemy wzrokiem, tym wyraźniej będą widoczne, dalekosiężne pozytywne skutki wygranej wojny.

Rosja

Jak w ewangelicznej przypowieści o robotnikach w winnicy; ostatnia wzięła się do „roboty”, a zarobiła tyle samo, co pozostali, a może nawet więcej. Powetowała sobie większość strat z roku 1905 i podniosła swój prestiż na arenie międzynarodowej. Nie bez znaczenia jest również czynnik wewnętrzny, czyli umocnienie trochę się już chwiejącej pozycji caratu.

Powyższe wnioski mają charakter mocno syntetyczny i są – w moim rozumieniu – niejako dyspozycjami do szerszej dyskusji, na którą liczę.

Pokój!

Pokój!

Przygotowania.

W koreańskim porcie Pusan przedstawiciele sił zbrojnych Polski, Chin, Rosji i Japonii podpisali zawieszenie broni, obowiązujące na lądzie, morzu i w powietrzu od dnia 01.11.1944. Jednocześnie ustalono, że delegacje poszczególnych Mocarstw na konferencję pokojową będą liczyć nie mniej niż trzy i nie więcej niż pięć osób, nie licząc personelu pomocniczego. Obrady pokojowe toczyć się będą w siedzibie Wysokiego Komisarza dla Indochin Francuskich w Sajgonie.

Faza wstępna i negocjacje.

Konferencja rozpoczęła się od wzajemnego przedstawienia członków poszczególnych delegacji oraz wymiany listów uwierzytelniających. W pierwszym dniu obrad, delegacje Japonii i Syjamu wysłuchały warunków pokojowych Sprzymierzonych, po czym umożliwiono im wstępne i indywidualne ustosunkowanie się do nich. Delegacja syjamska wniosła o obniżenie kwoty reparacji z 2,2 mln ₤ do 2,0 mln i przedłużenie okresu spłat z lat 7 do 8.  Delegacja japońska przedstawiła następujące wnioski:

- obniżenie kwoty reparacji z 1000 mln ₤ do 650 mln i przedłużenie okresu spłat z lat 5 do 10;

- pozostawienie w składzie państwa japońskiego południowych Kuryli do wyspy Urup włącznie;

- utrzymanie przez Japonię eksterytorialnej strefy w Szanghaju;

- przekazanie jurysdykcji japońskiej wszystkich osób oskarżonych o zbrodnie wojenne.

Zarządzono dwudniową przerwę w obradach, aby delegacje mogły skonsultować się ze swoimi rządami.

Po wznowieniu obrad, Alianci przekazali delegacjom Japonii i Syjamu ostateczną - częściowo uwzględniającą powyższe wnioski - listę warunków pokojowych informując, iż nie będą one podlegać dalszym negocjacjom. Odrzucenie ich w całości lub w części, zmusi Sprzymierzonych do przerwania zawieszenia broni oraz kontynuowania wojny, aż do uzyskania bezwarunkowej kapitulacji Japonii i Syjamu. Wyznaczono termin końcowych spotkań z delegacjami Japonii i Syjamu na 22.11.1944, celem umożliwienia ostatecznej redakcji traktatów pokojowych oraz ewentualnych dodatkowych konsultacji pomiędzy delegacjami a ich rządami. W ww. dniu obydwa traktaty o niżej przedstawionej treści zostały podpisane.

Traktat z Syjamem.

Stronami Traktatu były Królestwo Polskie i Cesarstwo Chińskie z jednej strony oraz Królestwo Syjamu z drugiej. Oto główne artykuły traktatowe:

1.

Całą winę za zaistnienie stanu wojny pomiędzy Stronami ponosi Królestwo Syjamu, które w żaden sposób niesprowokowane, wypowiedziało wojnę pozostałym sygnatariuszom Traktatu, dołączając w ten sposób do agresywnych działań Cesarstwa Japonii.

2.

Królestwo Syjamu zachowuje suwerenność względem obszarów będących w jego posiadaniu w dniu 19.10.1942 roku, za wyjątkiem określonym w Artykule 3.

3.

Królestwo Syjamu przekazuje Królestwu Polskiemu w 99-letnią dzierżawę wyspę Puket (Phuket). Powyższa dzierżawa wygasa w dniu 21.11.2044 roku, jeżeli Królestwo Polskie nie zrzeknie się jej we wcześniejszym terminie.

4.

Królestwo Syjamu zapłaci w ciągu 7 lat reparacje wojenne w łącznej wysokości 2,1 mln ₤, z czego 1,4 mln przypada Królestwu Polskiemu, a 0,7 mln Cesarstwu Chińskiemu. Za zgodą Stron, reparacje mogą być uiszczane w towarach, wg cen z roku 1942.

5.

Wymiana jeńców wojennych oraz osób internowanych nastąpi w terminie 30 dni od daty podpisania niniejszego Traktatu.

6.

Obciąża się Królestwo Syjamu odpowiedzialnością za rozminowanie Zatoki Syjamskiej w ciągu 18 miesięcy od daty podpisania niniejszego traktatu. Po tym terminie, Królestwo Syjamu przyjmuje na siebie obowiązek odszkodowawczy za poniesione przez pozostałych sygnatariuszy Traktatu szkody w żegludze na międzynarodowych wodach Zatoki. Królestwo Polskie i Cesarstwo Chińskie może na mocy odrębnych porozumień, wypożyczyć odpłatnie w tym celu i na ten okres Królestwu Syjamu okręty trałowe, w rodzaju i ilości, jakie zostaną przez nie uznane za stosowne.

7.

Bez obopólnej zgody Królestwa Polskiego i Cesarstwa Chińskiego, Królestwo Syjamu nie udzieli jakiemukolwiek trzeciemu mocarstwu zgody, na zainstalowanie na jego terytorium baz wojskowych, morskich i lotniczych.

8.

Królestwo Syjamu udzieli Królestwu Polskiemu i Cesarstwu Chińskiemu bezterminowej klauzuli najwyższego uprzywilejowania w stosunkach handlowych.

9.

Traktat wchodzi w życie z dniem jego podpisania.

Traktat z Japonią.

Stronami Traktatu były Królestwo Polskie, Cesarstwo Chińskie i Imperium Rosyjskie z jednej strony oraz Cesarstwo Japonii z drugiej. Oto główne artykuły traktatowe:

1.

Całą winę za zaistnienie stanu wojny pomiędzy Stronami ponosi Cesarstwo Japonii, które zdradziecko, bez wypowiedzenia wojny zaatakowało terytoria i bazy będące własnością Cesarstwa Chińskiego i dzierżawami Królestwa Polskiego.

2.

Cesarstwo Japonii traci bez odszkodowania terytoria zagarnięte po dniu 01.08.1894 roku, jak to określono w artykułach 3-5.

3.

Cesarstwo Japonii zwraca Cesarstwu Chińskiemu Tajwan, Peskadory (Wyspy Rybackie), Półwysep Liaotuński wraz z Port Arthur (Ryojun, Lüshun), eksterytorialne terytorium w Szanghaju oraz wszystkie pozostałe chińskie terytoria zajęte po dniu 17.10.1942 roku.

4.

Cesarstwo Japonii zwraca Imperium Rosyjskiemu południową część Sachalinu oraz północną część Kuryli do wyspy Urup włącznie.

5.

Cesarstwo Japonii wycofa swoje wojska oraz administrację cywilną z Korei.

6.

Wyżej wymienione terytoria winny być ewakuowane przez Cesarstwo Japonii w terminie 30 dni od daty podpisania niniejszego Traktatu.

7.

Zarząd nad terytorium Korei przejmie Międzysojusznicza Komisja Kontroli (MKK), złożona z przedstawicieli Królestwa Polskiego, Cesarstwa Chińskiego i Imperium Rosyjskiego. Zarząd ten będzie sprawowany do czasu uzyskania przez naród koreański pełnej zdolności do samodzielnego bytu państwowego, lecz nie dłużej niż przez 5 lat od daty podpisania niniejszego Traktatu. Statut MKK zostanie przyjęty na mocy odrębnego porozumienia pomiędzy tworzącymi ją Mocarstwami.

8.

Cesarstwo Japonii zapłaci w ciągu 10 lat reparacje wojenne w łącznej wysokości 750 mln ₤, z czego na rzecz Królestwa Polskiego 325 mln, na rzecz Cesarstwa Chińskiego 400 mln i na rzecz Imperium Rosyjskiego 25 mln ₤. Za zgodą Stron, reparacje mogą być uiszczane w towarach, wg cen z roku 1942.

9.

Do czasu całkowitego uiszczenia reparacji, Strony uprawnione do ich otrzymania uzyskują prawo do okupacji części macierzystego terytorium Japonii, jak następuje:

- Królestwo Polskie wyspy Okinawa i Iwo-jima,

- Cesarstwo Chińskie Wyspy Sakishima,

- Imperium Rosyjskie wyspa Iturup.

Dopuszcza się możliwość wcześniejszego zakończenia okupacji ww. terytoriów, na mocy odrębnych porozumień.

10.

Strona japońska zwolni wszystkich jeńców wojennych oraz osoby internowane państw sprzymierzonych w terminie 30 dni od daty podpisania niniejszego Traktatu.

11.

Japońscy jeńcy wojenni oraz osoby internowane zostaną zwolnione w terminie 30 dni od daty wypełnienia przez Cesarstwo Japonii obowiązku ujętego w Artykule 10. Nie dotyczy to osób, na których ciążą oskarżenia o zbrodnie wojenne.

12.

Podejrzani o zbrodnie wojenne obywatele japońscy, którzy nie znajdują się w dniu podpisania niniejszego Traktatu w rękach Sprzymierzonych, będą podlegać jurysdykcji japońskiej.

13.

Obciąża się Cesarstwo Japonii obowiązkiem rozminowania wód międzynarodowych położonych w pasie 50 Mm od jego wybrzeży w ciągu 18 miesięcy od daty podpisania niniejszego traktatu. Po tym terminie, Cesarstwo Japonii przyjmuje na siebie obowiązek odszkodowawczy za poniesione przez pozostałych sygnatariuszy Traktatu szkody w żegludze na ww. wodach.

14.

Cesarstwo Japonii udzieli pozostałym sygnatariuszom Traktatu bezterminowej klauzuli najwyższego uprzywilejowania w stosunkach handlowych.

15.

Traktat wchodzi w życie z dniem jego podpisania.

Postanowienia końcowe.

Obydwa traktaty winne być ratyfikowane przez rządy ich sygnatariuszy w ciągu 3 miesięcy, niemniej brak ratyfikacji nie może unieważnić lub opóźnić realizacji postanowień traktatowych.