OPERACJA DESANTOWA POD IQUIQUE

                 OPERACJA DESANTOWA POD IQUIQUE

Rejon desantu został podzielony na dwa odcinki: „N” w rejonie Playa Brava Cove, 3,5-5 km na południe od portu Iquique i „S” w rejonie Playa Huayquique, 6,5-7 km na południe od portu Iquique. Na odcinku „N” lądują: 2. batalion I. Brygady PM oraz 6, 7, i 10. bataliony II. Brygady PM. Na odcinku „S” lądują: 4. batalion I. Brygady PM oraz 8. batalion II. Brygady PM. Samodzielny 9. batalion PM, pozostaje jako pływająca rezerwa. W gotowości do przerzutu pozostaje 14. Pułk 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII. Korpusu Armii Zapasowej. Wsparcie ogniowe z morza zapewnia zespół GB1 w składzie: małe pancerniki Callao i Baranquilla, monitor La Guaira, kanonierka Yaguar oraz torpedowce Huracán i Tornado. Zespół Okrętów Desantowych został wzmocniony transportowcem wojska Mariscal Castilla.

Szacuje się, że bazy Iquique broni ok. 1 000 chilijskich żołnierzy, w tym 300-osobowy oddział bazowy MW. Siłę artylerii nadbrzeżnej wywiad ocenia na 4-6 dział 120-152 mm, oraz kilkanaście stanowisk mniejszego kalibru (37-76 mm). 

25.06.1939  08:15  Zespół GB1 rozpoczyna ostrzał bazy morskiej Iquique. Zespół Okrętów Desantowych zajmuje pozycje wyjściowe.

08:30  Odzywa się chilijska artyleria nadbrzeżna. Kutry desantowe pierwszej fali pierwszego rzutu, wyruszają w kierunku odcinków „N” i „S” Kolumbijskie lotnictwo myśliwskie osłania operację z powietrza.

09:40  Pierwsze kutry desantowe osiągają brzeg na odcinku „N” Artyleria nadbrzeżna bazy Iquique przestaje odpowiadać, zespół GB1 w gotowości do bezpośredniego wsparcia desantu.

09:50  Pierwsze kutry desantowe osiągają brzeg na odcinku „S” Na odcinku „N”, za wyjątkiem kilkuosobowej placówki obserwacyjnej, przeciwnika nie napotkano. Aktualne rozmiary przyczółka na tym odcinku to 0,6 km szerokości i 0,4 km głębokości. Utracono 1 kuter desantowy na naturalnej przeszkodzie podwodnej.

10:00  Na odcinku „S” nieprzyjaciela nie napotkano. Aktualne rozmiary przyczółka na tym odcinku to 0,4 km szerokości i 0,3 km głębokości.

10:30  Na lewym skrzydle odcinka „N” dochodzi do starć z niewielkimi siłami nieprzyjaciela. Odcinki „N” i „S” zostają połączone. Aktualne rozmiary przyczółka to 4,0 km szerokości i 0,9-1,2 km głębokości.

11:20  Z pozycji wyjściowych wyruszają pierwsze kutry desantowe drugiej fali pierwszego rzutu. Na prawym skrzydle przyczółka, elementy 4. Batalionu PM wychodzą na drogę nr 16. Aktualne rozmiary przyczółka to 4,0 km szerokości i 1,1-1,9 km głębokości.

12:30  Pierwsze kutry z drugą falą pierwszego rzutu lądują na przyczółku. Chilijskie działka 37 mm otwierają ogień do następnych kutrów, zatapiając jeden z nich. Po kilkunastu minutach zostają uciszone ogniem zespołu GB1.

13:10  Cały pierwszy rzut jest już na przyczółku. Aktualne rozmiary przyczółka to 6,0 km szerokości i 1,7-1,9 km głębokości. Z pozycji wyjściowych wyruszają małe okręty desantowe pierwszej fali drugiego rzutu. Przewożą artylerię z ciągnikami i średnie czołgi.

13:40  Na lewym skrzydle przyczółka atakuje chilijska piechota w sile ok. 2 kompanii i zostaje odparta.

14:20  Małe okręty desantowe osiągają brzeg i przystępują do wyładunku.

15:00  Chilijskie lotnictwo atakuje przyczółek, straty to 4 zabitych i 9 rannych. Akurat w tym czasie własnego lotnictwa myśliwskiego nad przyczółkiem nie było.

16:50 Z pozycji wyjściowych rusza druga fala drugiego rzutu desantu. Dowódca zespołu GB1 decyduje się na zbliżenie do przyczółka, celem ewentualnego wsparcia plot.

17:20  2 Mm na NW od Punta Morro, monitor La Guaira wchodzi na minę. Niecałą minutę później na drugą. Nieszczęśliwie, obydwie miny eksplodowały poza grodzią przeciwtorpedową. Do kadłuba dostaje się co najmniej 900 t wody, okręt zastopował maszyny, przechył na lewą burtę sięga 30^o. Do monitora podchodzą torpedowce, ich niewielkie zanurzenie zmniejsza ryzyko poderwania się na minie. Zaczyna się przejmowanie na pokłady torpedowców załogi tonącego monitora.

17:45 La Guaira przewraca się na burtę i tonie. Torpedowce podejmują z wody rozbitków. Uratowano 244 oficerów i marynarzy, w tym 27 rannych, 105 uznaje się za zaginionych.

18:30  Torpedowce przekazują rozbitków z La Guaira na pokład transportowca wojska Mariscal Castilla. Zespół GB1 odchodzi na odległość 3 Mm od brzegu. Cały drugi rzut desantu jest już na brzegu, utracono następny kuter desantowy. Aktualne rozmiary przyczółka to 7,1 km szerokości i 1,7-2,1 km głębokości.

19:10  Chilijczycy atakują lewe skrzydło przyczółka siłami ok. 1 batalionu. Dochodzi do walki wręcz, atak zostaje odparty.

20:20  Zapada zmrok, działania obu stron ustają.

26.06.1939  08:20  Na lewym skrzydle przyczółka sporadyczna wymiana ognia z broni ręcznej. Transportowiec wojska Mariscal Castilla wyokrętowuje w Ilo rozbitków z monitora La Guaira i rozpoczyna zaokrętowanie pododdziałów 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII. Korpusu Armii Zapasowej. 

   `                 09:10  Rozpoczyna się przerzut na wybrzeże trzeciego rzutu desantu (samodzielny 9. batalion PM, służby II. i część służb I. Brygady PM). Na prawym skrzydle przyczółka, w rejonie Hospicio, dochodzi do kontaktu z chilijskimi patrolami rozpoznawczymi. Przypuszcza się, że należą one do nieznanej bliżej chilijskiej jednostki, atakowanej 24.06 lotnictwem w rejonie węzła drogowego Humberstone.

                     10:20  IV. dywizjon trałowców rozpoczyna trałowanie akwenu, na którym zatonął La Guaira. Na lewym skrzydle przyczółka, wsparte trzema czołgami średnimi, 6 i 7. bataliony II. Brygady PM, atakują rejon półwyspu Cavancha i przedmieścia Iquique o tej samej nazwie. Atak wspiera kanonierka Almirante Lezo.

                    10:50  Zakończono wyładowanie trzeciego rzutu desantu. Operację desantową - w ścisłym tego słowa znaczeniu – można uznać za zakończoną.

                     11:10  Zdobyto półwysep Cavancha i rozszerzono przyczółek o ok. 1 km w kierunku północnym. Straty własne wyniosły 43 zabitych, 99 rannych i 2 zaginionych. Aktualne rozmiary przyczółka to 8,2 km szerokości i 1,8-2,7 km głębokości.

12:20  Prawe skrzydło przyczółka, w rejonie Hospicio, jest atakowane przez wspierane artylerią chilijskie oddziały w sile ok. 1 pułku piechoty. Utracono ok. 450 m terenu; kontratak niedawno wyładowanego na brzeg samodzielnego 9. batalionu PM i plutonu czołgów średnich oraz ogień okrętów wsparcia, zatrzymują postępy przeciwnika. Straty własne: 25 zabitych, 51 rannych, 15 zaginionych, 1 czołg i 1 moździerz. Straty wroga szacuje się na ok. 350 zabitych i rannych, 28 żołnierzy chilijskich wzięto do niewoli.

13:35  Lotnictwo kolumbijskie atakuje pozycje nieprzyjaciela w rejonie Hospicio. Strat własnych brak.

15:30  2. batalion I. Brygady PM oraz 10. batalion II. Brygady PM, przy wsparciu plutonu czołgów średnich oraz okrętów wsparcia, rozpoczynają atak w kierunku centrum oraz portu Iquique.

16:40  Silny początkowo opór wroga, stopniowo zaczyna słabnąć; oddziały kolumbijskie opanowują port i magazyny. Chilijskie niedobitki w nieładzie wycofują się na północ. Straty własne 34 zabitych, 85 rannych, 3 zaginionych, 1 czołg.

18:10  Chilijskie lotnictwo atakuje przyczółek. Tym razem natknęło się na patrolujące kolumbijskie myśliwce. Zestrzelono 3 chilijskie maszyny, bez strat własnych.

19:00  Obserwuje się sporadyczną wymianę strzałów na prawym skrzydle przyczółka.

20:25  Noc daje wytchnienie obydwu stronom. Aktualne rozmiary przyczółka to 10,9 km szerokości i 1,8-3,2 km głębokości.

27.06.1939    08:30  Zaopatrzeniowiec Huiracocha uzupełnia zapasy amunicji, a zbiornikowiec Huascarán zapasy paliwa na okrętach zespołu GB1.

                     09:00  Inspekcja portu i bazy Iquique wykazała: 1 zatopiony holownik, 1 zatopioną i 1 nieuszkodzoną krypę magazynową oraz 1 zatopioną lichtugę. Stwierdzono możliwość przyjmowania statków i okrętów przy 2 z 5 pirsów i nabrzeży. Co do artylerii nadbrzeżnej, odnaleziono: zniszczone po 2 działa 152, 120, 76 mm i 7 działek 37 mm oraz 1 porzucone działko 37 mm.

09:50  IV. dywizjon trałowców kończy trałowanie podejść do portu Iquique; wytrałowano i zniszczono 22 miny kontaktowe.

10:40  Transportowiec wojska Mariscal Castilla rozpoczyna wyładunek w porcie Iquique 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) z VII. Korpusu Armii Zapasowej.

11:40 Główne siły 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty są już na lądzie. Rozpoczyna się ich przemieszczanie na prawe skrzydło przyczółka.

12:00  Zespół GC1 bombarduje chilijską bazę lotniczą Chucumata, (28 km na pd. od Iquique). Utracono 1 mały okręt desantowy PBD-4, który po awarii napędu został zdryfowany na skały przybrzeżne w okolicy półwyspu Cavancha.

13:50  Zespół GB1 rozpoczyna bombardowanie chilijskich pozycji w rejonie Hospicio.

14:20  Zakończono bombardowanie z morza. Dwa bataliony 14. Pułku 5. Dywizji Piechoty (kolumbijskiej) atakują chilijskie pozycje w rejonie Hospicio. Przeciwnik stawia silny opór, ponowiono – tym razem 20-minutowe – bombardowanie z morza.

15:40  9. batalion PM wykonuje atak oskrzydlający prawą flankę Chilijczyków, trzeci batalion 14. Pułku wzmacnia kolumbijskie natarcie. Oddziały chilijskie wycofują się na wschód wzdłuż drogi nr 16. Oddziały II. Brygady PM opanowują bez walki wzgórza na południowy wschód od Iquique.

19:30  Czołowe oddziały 14. Pułku osiągają skrzyżowanie dróg nr 16 i A-610. W trakcie pościgu wzięto do niewoli 245 chilijskich żołnierzy i zdobyto 1 działko piechoty.

20:30  Zapada noc. Aktualne rozmiary przyczółka to 10,9 km szerokości i 1,8-10,1 km głębokości.

Ogólny bilans zysków i strat:

- zabito lub raniono ok. 7 400 chilijskich żołnierzy, do niewoli wzięto 5 491;

- zniszczono 21 i zdobyto 33 działa i moździerze oraz zdobyto 76 karabinów maszynowych;

- zniszczono 2 czołgi i zdobyto 1, zniszczono 1 samochód pancerny;

- zniszczono 38 chilijskich samolotów, zdobyto 2;

- zatopiono 1 pancernik, 1 krążownik ciężki, 2 niszczyciele, 2 frachtowce, 2 holowniki i cztery małe jednostki pomocnicze;

- zdobyto 1 frachtowiec i 1 małą jednostkę pomocniczą;

- stracono 1 354 zabitych, 3 319 rannych i 341 zaginionych;

- stracono 14 dział i moździerzy;

- stracono 4 czołgi i 1 tankietkę;

- stracono 24 samoloty;

- stracono 1 monitor, 1 niszczyciel, 1 torpedowiec, 1 okręt podwodny, 1 mały okręt desantowy, 4 kutry desantowe i 1 frachtowiec.

Poniżej mapka działań.